Bong bóng du lịch là gì?

Là khái niệm mới xuất hiện trong giai đoạn Covid-19 ảnh hưởng đến sự đi lại giữa các quốc gia khiến ngành du lịch các nước gặp thiệt hại nặng nề. Bong bóng du lịch còn được biết đến với cái tên hành lang du lịch là một thỏa thuận độc quyền giữa các quốc gia hoặc địa phương khá thành công trong việc ngăn chặn đại dịch Covid-19 trong nước.

Theo đó, khi thiết lập thỏa thuận này, cư dân của các quốc gia trong thỏa thuận có thể đi lại tự do giữa các nước mà vẫn không phải cách ly khi nhập cảnh. Động thái này sẽ cho phép các quốc gia này hâm nóng lại mối quan hệ thương mại với nhau và thực hiện những bước đầu tiên nhằm khởi động lại du lịch. Những thỏa thuận này đặc biệt được các nước giáp ranh nhau hoặc các đối tác có quan hệ kinh doanh lâu dài ưa chuộng bởi họ có thể đóng góp đáng kể trong quá trình phục hồi của lẫn nhau sau khi được phép giao thương trở lại.

Tờ The economist dẫn số liệu từ một báo cáo cho thấy bong bóng du lịch tiềm năng giữa các quốc gia kiểm soát dịch tốt hơn sẽ chiếm khoảng 35% GDP toàn cầu.

Thông tin mới nhất liên quan đến bong bóng du lịch là ngày 1/12, cơ quan hàng không dân dụng Singapore (CAAS) đã thông báo, nhà chức trách Singapore và Hồng Kông (Trung Quốc) đã quyết định hoãn việc thực hiện “bong bóng du lịch hàng không” sang năm 2021 trong bối cảnh Đặc khu hành chính Hồng Kông gia tăng số ca mắc Covid-19.

Tuy nhiên, cũng cần nhìn lại những thỏa thuận đã xuất hiện trước đó. Đầu tiên cần phải kể tới New Zealand & Úc là những nước đi đầu khi có các cuộc đàm phán nghiêm túc về việc thiết lập hành lang du lịch giữa 2 quốc gia vào đầu tháng 5. Tuy nhiên, vẫn chưa biết cụ thể khi nào Úc và New Zealand sẽ triển khai mô hình bong bóng du lịch. Hiện cả hai quốc gia vẫn thực hiện các biện pháp hạn chế đi lại trong nước và yêu du khách quốc tế cách ly 14 ngày sau khi nhập cảnh. Chính phủ New Zealand cũng có một số lo ngại về các ca nhiễm trong cộng đồng gần đây ở bang Victoria của Úc nhưng không hy vọng Úc sẽ loại bỏ được virus hoàn toàn trước khi cho phép du lịch giữa hai nước.

Trong khi đó, các quốc gia Estonia, Latvia và Litva trong vùng biển Baltic đã triển khai mô hình “bong bóng du lịch” đầu tiên của châu Âu vào ngày 15/05. Trong bong bóng du lịch của khu vực Baltic, cư dân được tự do đi lại bằng đường sắt, đường hàng không và đường biển mà không cần trải qua các biện pháp cách ly. Cả ba nước này đều khá thành công trong việc kiểm soát dịch bệnh.

Các cư dân những nước bên ngoài muốn vào hành lang du lịch này trước hết sẽ phải trải qua cách ly trong vòng 14 ngày. Nếu muốn tự do đi lại trong khu vực, các cư dân phải đảm bảo không đi ra ngoài ba quốc gia trên trong 14 ngày qua, không bị nhiễm virus và cũng không tiếp xúc với bất kỳ ai nhiễm virus.

Đầu tháng 6, một số quốc gia châu Âu khác như Áo hoặc Đức cũng dỡ bỏ các hạn chế di chuyển xuyên biên giới, bao gồm cả biện pháp cách ly, vốn được thiết lập để ngăn ngừa sự lây nhiễm của Ciovid-19 đối với các nước láng giềng trừ Ý. Đan Mạch và Na Uy cũng đang mở cửa cho nhau nhưng không mở cửa cho Thụy Điển vì nới đây vẫn còn ghi nhận nhiều ca nhiễm virus.

Ở châu Á, Trung Quốc và Singapore đã tạo ra một “làn nhập cảnh nhanh” để tạo điều kiện cho việc kinh doanh thiết yếu và du lịch giữa hai nước. Thỏa thuận cho phép các cư dân di chuyển giữa Singapore và 6 tỉnh thành của Trung Quốc (bao gồm Trùng Khánh, Quảng Đông, Giang Tô, Thượng Hải, Thiên Tân và Chiết Giang). Tuy nhiên, khách du lịch từ cả hai quốc gia phải thực hiện xét nghiệm phản ứng chuỗi polymerase (PCR) trong vòng 48 giờ trước khi khởi hành và trình chứng nhận cho thấy họ âm tính với Covid-19. Phí xét nghiệm PCR sẽ do chính các du khách này chi trả.

Gần đây, Thái Lan đang thảo luận để thiết lập bong bóng du lịch với các quốc gia có tỷ lệ nhiễm virus corona thấp như Trung Quốc, Hàn Quốc, Úc và New Zealand. Tuy nhiên, Thái Lan sẽ không áp dụng cho du khách ngay mà chỉ thí điểm cho phép các chuyên gia, những người tham dự hội nghị hay buổi đào tạo quốc tế, kỹ sư, kỹ thuật viên và giáo viên nước ngoài trở lại làm việc tại các trường quốc tế ở Thái Lan. Mọi người sẽ không cần phải cách ly nhưng phải tuân thủ các biện pháp kiểm tra sức khỏe nghiêm ngặt dành cho du khách.

Giải pháp để khôi phục du lịch?

Không ít các quốc gia nghĩ rằng cần phải phục hồi kinh doanh trên nhiều lĩnh vực trước thiết lập bong bóng du lịch. Tuy nhiên, việc bong bóng du lịch có phải là giải pháp tối ứu trong bối cảnh dịch Covid-19 tiếp tục có những diễn biến phức tạp hay không vẫn chưa phải là điều chắc chắn. Vì lẽ đó, các quốc gia muốn thử nghiệm mô hình này cần lập kế hoạch khôn ngoan để khởi động lại nền kinh tế của họ mà vẫn không đe dọa đến sức khỏe người dân. Quá trình này không thể vội vàng hoặc triển khai trên diện rộng ngay mà cần phải thận trọng tiến hành từng bước.

Đầu tiên, các nước này phải kiểm soát tốt dịch bệnh, nghĩa là những nơi này có số ca nhiễm mới rất thấp hoặc thậm chí là không có thêm ca nhiễm trong một thời gian. Bên cạnh đó, các nước cần áp dụng các quy định an toàn và có kế hoạch dự phòng trong trường hợp khẩn cấp. Tất cả các dịch vụ du lịch như hàng không, lưu trú, tham quan điểm đến hoặc các nhà hàng nên sẵn sàng triển khai các tiêu chuẩn vệ sinh do chính phủ cung cấp. Nhờ đó, người dân mới có thể thấy tự tin hơn để đi du lịch trở lại.

Với mỗi giai đoạn tái mở cửa, di chuyển nhiều hơn đồng nghĩa với rủi ro cao hơn và chính phủ cũng như du khách phải tuân thủ nhiều quy tắc hơn. Đây là thách thức cho mọi quốc gia trên cả vấn đền dịch tễ lẫn tâm lý. Các chuyến đi công tác hoặc nghỉ dưỡng đều cần có những hạn chế vừa đủ để khiến du khách thấy an toàn mà vẫn không có cảm giác bị làm phiền.

Bên cạnh đó, các đối tác trong mô hình bong bóng du lịch cần phải ở trạng thái gần như kiểm soát được dịch bệnh, có sự tin tưởng và sẵn sàng hỗ trợ lẫn nhau trong quá trình phục hồi kinh tế lẫn cuộc chiến chống virus. Bởi ngay cả các quốc gia dường như đã kiểm soát được virus cũng vẫn có nguy cơ tái bùng dịch. Du lịch toàn cầu không thể trở lại bình thường cho đến khi sản xuất được vắcxin và phân phối rộng rãi trên toàn thế giới.