Thiên sơn tuyết liên (hoa sen mọc trên tuyết) được mệnh danh là vua của các loài thảo mộc không chỉ bởi vẻ đẹp tao nhã mà còn vì sự hiếm hoi. Loài hoa này 7 năm mới nở một lần, đặc biệt chỉ mọc trên những ngọn núi tuyết, được xem là loài thảo dược cực kỳ quý hiếm.

Trong các bộ phim cổ trang, kiếm hiệp Trung Quốc, thiên sơn tuyết liên nhiều lần được nhắc đến với công dụng cải lão hoàn đồng, chữa trị vết thương, tăng sức mạnh,... Nhiều khán giả cho rằng nó chỉ là một loài hoa chỉ có trong tưởng tượng của con người. Thế nhưng, sen mọc trên núi thực chất có tồn tại trong giới tự nhiên.

Vào năm 2018, thiên son tuyết liên được ghi nhận đọc ở đỉnh Thiên Sơn. Đến năm 2020, sen tuyết một lần nữa mọc ở Dzungarian Gobi, núi Baitag Bogd, Mông Cổ - cách Thiên Sơn khoảng 250km. Trước đó, người dân Tân Cương đã nhiều lần truyền tai nhau về sự kết tinh của thiên sơn tuyết liên mặc dù chưa biết về sự có mặt của chúng ở đây.

Theo khoa học, chủng hoa thiên sơn tuyết liên thường mọc ở những dãy núi đá có tuyết phủ trắng, độ cao trên 4.000 m ở vùng Tân Cương hay Tây Tạng (Trung Quốc). Loài thảo mộc này từ lúc nảy mầm tới lúc ra hoa mất tầm 7 năm, có tuổi thọ kéo dài 8 tháng và chúng nở hoa trong điều kiện nhiệt độ dưới 0 độ C, được xếp vào hàng cực kỳ hiếm có.

Người Trung Quốc thời xưa xem thiên sơn tuyết liên là sự kết tinh của tinh túy đất trời, từ gió, mây và tuyết nên ngoài có vẻ đẹp tinh khôi, chúng còn chứa những dược tính tuyệt vời. Thiên sơn tuyết liên hoa có lá màu xanh, hoa trắng, nhụy tím đỏ, chúng thường treo mình trên những vách núi hiểm trở nên việc thu hoạch rất vất vả, gian nan.

Hoa sen núi tuyết được sử dụng nhiều trong y học cổ truyền Tây Tạng từ hàng nghìn năm nay. Hoa này giàu alkaloid, flavonoid và nhiều dưỡng chất khác. Nó có tác dụng tăng cường khí huyết, thúc đẩy máu lưu thông, từ đó tăng cường âm dương cho cả nam và nữ giới. Ngoài ra, thiên sơn tuyết liên có chất hạ sốt và giải độc tự nhiên, thường sử dụng để chữa viêm thấp khớp.

Từ năm 1996, hoa sen núi tuyết được xếp vào nhóm thực vật phải bảo vệ cấp hai ở Trung Quốc. Năm 2000, chính quyền Trung Hoa ban hành văn bản, nhấn mạnh không được phép đào hoặc ngắt trộm sen tuyết hoang dã. Năm 2007, chính quyền Tân Cương cũng công bố loài hoa này là thực vật bảo vệ cấp quốc gia, việc khai thác phải trong vùng quy hoạch, do cơ quan quản lý thực vật hoang dã cấp phép.

Tại Việt Nam, thiên sơn tuyết liên cũng được nhiều người biết đến. Nổi tiếng với nhiều công dụng, chúng được giới nhà giàu Việt Nam săn mua để làm trà uống. Tuy giá trị khoảng 4-5 triệu đồng/bông, mua theo ký từ khoảng 80-100 triệu đồng/ký, song tuyết liên vẫn được nhiều người tìm mua để thưởng thức.