Khoảng 5 năm qua, bất động sản du lịch phát triển mạnh mẽ đã góp phần thay đổi diện mạo ngành du lịch Việt Nam. Tuy nhiên, phân khúc này thời gian gần đây cũng trải qua không ít "sóng gió", nhất là khi pháp lý chưa thống nhất, gây nhiều trở ngại cho sự phát triển dù còn nhiều tiềm năng bứt phá. Một vấn đề nổi cộm đang vấp phải nhiều ý kiến trái chiều là liệu có nên cho người nước ngoài bất động sản du lịch tại Việt Nam hay không.

Người nước ngoài mới chỉ được sở hữu nhà ở tại Việt Nam

Theo quy định pháp luật Việt Nam hiện hành, người nước ngoài hiện mới chỉ được mua và sở hữu nhà ở (quy định trong Luật nhà ở và Luật kinh doanh Bất động sản). Cụ thể, cá nhân, tổ chức nước ngoài được sở hữu không vượt quá 30% tổng số lượng căn hộ tại tòa nhà chung cư, không quá 10% hoặc 250 căn nhà thấp tầng tại dự án nhà ở. Cá nhân nước ngoài được sở hữu nhà tối đa 50 năm và được phép gia hạn không quá 50 năm. Còn với loại hình bất động sản du lịch chưa có quy định nào tại 2 luật trên.

Vì thế, Bộ Xây dựng cho biết đang nghiên cứu, kiến nghị trình Thủ tướng sửa đổi Luật nhà ở, Luật kinh doanh bất động sản theo hướng tăng tỷ lệ sở hữu nhà ở người nước ngoài và các tổ chức nước ngoài trong mỗi tòa chung cư. Đồng thời, kiến nghị cho phép tổ chức, cá nhân nước ngoài được mua và sở hữu các bất động sản du lịch tại Việt Nam.

Ở một số nước Đông Nam Á như Thái Lan, Indonesia, Malaysia…đều đã có quy định cho người nước ngoài mua bất động sản nghỉ dưỡng. Chẳng hạn, Malaysia có hẳn chương trình "Malaysia my second home" để kích cầu mua bất động sản nghỉ dưỡng của người nước ngoài đã sinh sống 10 năm. Theo thống kê từ năm 2002 – 2018, nước này đã có 42.271 người nước ngoài mua nhà.

Tại Việt Nam, theo quy định của pháp luật (Luật nhà ở 2014), cá nhân, tổ chức người nước ngoài được phép mua nhà ở cũng đã đem lại tín hiệu rất tích cực cho thị trường bất động sản cao cấp và hạng sang. Kể từ 2015 đến nay, nguồn cung căn hộ cao cấp và hạng sang tại TP.HCM hay Hà Nội liên tục gia tăng mạnh và hấp thụ tốt. CBRE Việt Nam ghi nhận giá căn hộ hạng sang ở trung tâm luôn gia tăng hàng năm (tăng 17% vào 2018, tiếp tục dự báo tăng thêm 10% trong năm 2020), tỷ lệ hấp thụ đạt gần 90%.

Chuyên gia bất động sản - người đồng tình, kẻ quan ngại

Tại Việt Nam, đa số chuyên gia trong ngành ủng hộ đề xuất trên của Bộ Xây dựng và cho rằng sẽ có tác động tích cực đến phân khúc bất động sản du lịch. Đây được đánh giá là một nguồn cầu tốt và khả thi cho phân khúc bất động sản cao cấp nói chung và bất động sản du lịch nói riêng tại Việt Nam tiếp tục phát triển bùng nổ trong thời gian tới, đặc biệt là trong bối cảnh bất động sản du lịch đang gặp nhiều khó khăn. 

Ông Nguyễn Văn Đính, Phó chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam, cho rằng người nước ngoài có nhu cầu mua và sở hữu bất động sản du lịch là những nhà đầu tư thứ cấp. Vì vậy, thu hút nguồn vốn này là một cách để hoàn thiện hạ tầng cho ngành du lịch Việt Nam. Ông cũng cho rằng nên để người nước ngoài mua condotel hay biệt thự du lịch trong các dự án bất động sản du lịch, nhưng không làm thay đổi bản chất dự án đó và họ buộc phải tham gia kinh doanh dự án đó.

Tuy vậy, cũng có một số ý kiến chuyên gia lo ngại việc cho người nước ngoài mua và sở hữu bất động sản du lịch sẽ ảnh hưởng đến an ninh trật tự. Trên thực tế, gần đây tình trạng người nước ngoài "núp bóng" người Việt để sở hữu bất động sản ven biển đã diễn ra ở nhiều nơi, đặc biệt tại các thị trường lớn như Đà Nẵng, Nha Trang. Việc này gây ra nhiều xáo trộn, hệ lụy xã hội trong công tác quản lý. Chính vì thế, nhiều chuyên gia trong ngành nhìn nhận, cho người nước ngoài mua và sở hữu bất động sản du lịch là có lợi cho thị trường nhưng cần phải có biện pháp quản lý chặt chẽ.

Kể từ khi bùng nổ vào năm 2015, bất động sản du lịch tai Việt Nam phát triển mạnh mẽ trong 5 năm qua với đa dạng các loại hình sản phẩm từ biệt thự nghỉ dưỡng, căn hộ du lịch, nhà phố, nhà thứ hai…Theo Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, đến nay quy mô thị trường bất động sản du lịch đạt khoảng 23 tỷ USD, với gần 82.900 căn hộ du lịch, 28.099 biệt thự du lịch và 15.663 căn nhà phố. Mới đây, số liệu của Bộ Xây dựng cho thấy, hiện có khoảng 48 dự án với 18.549 căn hộ du lịch và 3.359 biệt thự du dịch đang được triển khai.