Sự tích về Linh Lang Đại Vương

Tương truyền, thần Linh Lang là con trai của vua Lý Thánh Tông tên Hoằng Chân, có công giúp vua cha chống quân Tống xâm lược trên sông Cầu và hy sinh tại đó. Để nhớ công lao của hoàng tử vua đã sắc phong chức Linh Lang Đại Vương và cho xây dựng đền thờ. Lúc hoàng tử lên đường đánh giặc, con voi liền quỳ xuống phục dưới chân ngài. Ngôi đền có tên Voi Phục bởi ý nghĩa đó.

Thần tích đền Thủ Lệ cho biết: Thần Linh Lang là hoàng tử con vua Lý Thánh Tông với vương phi Hạo Nương. Hạo Nương quê ở xã Bỗng Lai (phủ Quốc Oai), sống và gặp vua ở đất Thị Trại (nay là Thủ Lệ). Một ngày hè nóng bức, Hạo Nương đi tắm ở hồ Tây, gặp giao long nổi lên quấn lấy người. Sau đó bà mang thai và sau  13 tháng sinh ra đứa bé có tướng mạo khôi kỳ, lưng có 18 vì tinh tú xếp xếp như vảy rồng, bụng có chùm sao Bắc đẩu, đặt tên là Hoàng Chân.

Hoàng tử Hoàng Chân khôi ngô tuấn tú, lớn lên văn võ song toàn. Giặc Tống sang xâm lược, hoàng tử Hoàng Chân xin vua cha đi đánh giặc. Thắng trận trở về, nhà vua muốn nhường ngôi cho nhưng ngài nhất mực từ chối. Lúc này, Hoàng Chân bị mắc bệnh đậu mùa đã được ba tháng, không sao chữa khỏi. 

Nhà Vua ngự tới cung Hoàng Chân an ủi nhưng hoàng tử tâu rằng mình không phải người trần rồi sau đó nằm trên phiến đá hoá thành một con giao long rồi trườn xuống hồ Tây.

Trong đền thờ tượng của thần Linh Lang, phía trước là hòn đá lớn, có vết lõm được đặt trong hộp kính, tương truyền là vật thần đã từng gối đầu trước khi hóa.

Trước khi hóa, Hoàng Chân đã xin Vua cho ra Thạch Bàn ở hồ Tây, cầm lá cờ sắt tung lên trời, rồi cờ bay về phương nào, cho hưởng tự ở nơi đó. Nhà vua thương tiếc cho lập đền thờ ở quê mẹ Bỗng Lai, ở Thị Trại và cho 269 chỗ khác, cứ nơi có lá cờ của Hoàng Chân bay đến và có sự hiển ứng thì thờ phụng. Phong thần là Linh Lang đại vương. 

Kiến trúc đền Voi Phục

Bước tới đền Voi Phục, điểm đầu tiên gây ấn tương với quan khách chính là cổng tam quan ghi chữ Hán, chính vì lý do này mà nhiều người không biết đây là một trong Thăng Long Tứ trấn.

Không giống những địa điểm tham quan khác đều có bảng thuyết minh về địa điểm, nhân vật được thờ cúng, kiến trúc, lịch sử thì ở đây hoàn toàn khác. Có một tấm bảng duy nhất ở giữa sân đền chỉ ghi đôi nét giới thiệu về thân thế, sự nghiệp của Linh Lang Đại vương còn không hề có những nội dung khác. Điều này khiến cho du khách rất mực tò mò.

Nơi đây còn lưu giữ nhiều bức hoành phi, câu đối được sơn son thiếp vàng, ngụ ý ca ngợi công đức của các thánh thần.Trong đền còn có 2 quả chuông cao tương truyền là do người dân Thủ Lê quyên góp đúc lại: Mỗi quả cao 93cm, đường kính miệng 70cm, đúc nổi trên thân là dòng chữ “Trấn Tây thượng đẳng”.

Nhân dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội, di tích đã được trùng tu lại với ngôi điện thờ Mẫu được phục dựng theo nguyên mẫu từ cung Vinh Hoa (vua Lý Thánh Tông xây dựng). Trong đền có tất cả 23 pho tượng đồng.

Hàng năm, vào ngày 9, 10 và 11/2 âm lịch hội đền Voi phục được tổ chức với lễ rước lớn rất nhộn nhip. Lặng lẽ, yên bình và cổ kính; đền Voi Phục là một địa điểm linh thiêng được nhiều người ghé thăm. Khuôn viên đền rộng rãi với nhiều cây xanh, cạnh hồ Thủ Lệ, ngôi đền cũng là một trong cảnh đẹp của thủ đô Hà Nội