Làng thị cổ tích mang tên Mỹ Trạch tọa lạc bên bờ Nam của sông Son, thuộc địa phận huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình. Ngôi làng này mang trong mình một không gian như huyền thoại cổ tích với cây đa, bến nước, mái đình. Đặc biệt là hàng trăm cây thị cổ thụ vẫn tỏa bóng mát, cho trái thơm lừng…

Huyền thoại về “làng thị cổ tích”

Ít ai biết rằng, ngôi làng nằm bên bờ Nam sông Son này vốn được người Chăm khai hoang lập đất trước đó hàng nghìn năm. Xưa kia, làng Mỹ Trạch được gộp bởi 2 làng cổ xưa là Cao Lao Thượng và Cao Lao Trung. Cũng bởi được hình thành từ những ngôi làng cổ xưa như thế nên làng Mỹ Trạch hôm nay vẫn mang trong mình những dấu tích xưa cũ đậm nét và sở hữu một không gian huyền thoại như cổ tích với cây đa, bến nước, mái đình…

Đặc biệt, Mỹ Trạch còn có một thứ “đặc sản” mà  không phải ngôi làng Việt nào cũng có được. Đó là hàng loạt cây thị cổ thụ "già" trăm tuổi vẫn tỏa bóng mát, luôn đều đặn cho những mùa “quả thị thơm, cô Tấm rất hiền” như trong câu chuyện cổ tích Việt Nam.

Đặc sản “thị xanh nấu với nhái bà” 

Nếu có cơ hội đến với Mỹ Trạch - làng thị cổ tích vào tháng 7 âm lịch là mùa thị chín thì bạn sẽ được tha hồ hà hít hương thị thơm lừng của những trái thị. Nhờ đó, tâm hồn của bạn sẽ đong đầy cảm xúc và luôn thấy nhẹ nhàng hơn giữa cuộc sống xô bồ, bon chen thời hiện đại. Những câu chuyện cổ tích ngày xưa của bà, của mẹ hay ký ức ngày thơ ấu xa xôi chợt hiện về thật nguyên vẹn…

Bên cạnh đó, đối với những người con Mỹ Trạch xa quê lâu năm, hàng cây thị cổ thụ ở làng còn khiến họ da diết nhớ về một món ăn quê hương thời khốn khó mà nay đã trở thành đặc sản độc đáo, có một không hai. Đó chính là món “thị xanh nấu với nhái bà”.

Vào tháng 7 âm lịch hàng năm, trời thường xuất hiện những cơn mưa giông. Ngoài đồng cũng xuất hiện rất nhiều loài nhái ẩn mình dưới những gốc rạ vừa gặt. Cơn mưa vừa dứt cũng là lúc người dân Mỹ Trạch xách giỏ ra đồng tìm bắt những chú “nhái bà” (nhái lớn) đem về nấu với quả thị xanh. Sự kết hợp ngẫu nhiên đó không ngờ đã tạo ra một món ăn ngon, truyền đời qua bao thế hệ và bây giờ nó đã thành một món đặc sản hiếm có của Quảng Bình. Để chế biến được món “thị xanh nấu với nhái bà” cũng mất khá nhiều công sức và cầu kỳ.

Đầu tiên, con nhái cần phải được làm sạch trước khi bỏ cùng các loại gia vị như củ nén, ớt xanh, hạt tiêu… để ướp. Sau đó băm nhỏ, vo lại thành viên và phi cho săn lại. Đối với những quả thị xanh thì bổ quả thành từng miếng và bỏ vào kho chung với thịt nhái viên, đun nhỏ lửa cho đến khi sền sệt nước. Lúc này, món ăn sẽ không còn vị tanh của nhái, vị chát của quả thị nữa mà chỉ còn lại là vị ngọt thơm, béo bùi, đậm chất hương đồng gió nội khiến cho ai đã từng một lần được ăn thì chắc chắn sẽ nhớ mãi.

Nếu bạn quá mệt mỏi với cuộc sống phố thị ồn ào, tấp nập thì hãy chạy trốn về làng thị cổ tích Mỹ Trạch này và thưởng thức món "thị xanh nấu với nhái bà" này ngay thôi!