Chắc hẳn bạn cũng đã biết một phần hoặc nghe qua những gia vị trứ danh thơm lừng của núi rừng Tây Bắc, sau đây hãy cùng khám phá chi tiết hơn những gia vị ấy đã góp phần tạo cho món ăn nơi đây trở nên độc đáo hơn như thế nào nhé.

Mắc khén - Đệ nhất gia vị Tây Bắc

Hạt mắc khén được xem như một loại tiêu rừng của người dân tộc miền núi. Mắc khén thuộc họ hồi, có tinh dầu và hương thơm, làm nên loại gia vị đậm đà không thể thiếu trong bữa ăn đồng bào miền Tây Bắc.

Hạt mắc khén khô phải rang vàng, để nguội và xay thành bột mịn mới dùng được. Mắc khén thường được dùng để chấm cùng xôi nếp nương nhưng phù hợp nhất là ướp các loại món nướng. Nếu đã từng thưởng thức qua những món nướng được ướp với mắc khén như pa pỉnh tộp, thịt lợn nướng chắc chắn sẽ không thể quên được hương vị rất đặc trưng cay cay, thơm thơm của loại gia vị này.

Chẳm chéo - Gia vị cổ truyền của dân tộc Thái

Chẳm chéo là món chấm quen thuộc trong bữa ăn của người Thái, được chế biến khá đơn giản từ các nguyên liệu: muối, tỏi, ớt, rau thơm và một loại gia vị không thể thiếu là mắc khén.

Món chẳm chéo với mùi thơm của các loại rau giã nhỏ, vị cay của ớt nướng và mùi hăng hăng của tỏi quyện cùng vị đặc trưng của mắc khén sẽ đem đến một cảm giác lạ lẫm mà không loại thức chấm nào có được. Món ăn nào khi chấm với chẳm chéo cũng đều trở nên hấp dẫn hơn bao giờ hết. Từ thịt lợn mán luộc, rau măng rừng luộc cho đến các loại quả chua như xoài, nhót, đào… khi ăn cùng chẳm chéo đều trở nên hấp dẫn và khó chối từ.

Mắc mật - Gia vị bình dân quen thuộc của đồng bào Tây Bắc

Mắc mật hay còn gọi là móc mật, mác mật, hồng bì núi cũng là một loại gia vị núi rừng vô cùng nổi tiếng. Mắc mật cũng thuộc cây thân gỗ, trong đó loại cây này có thể sử dụng cả quả lẫn lá non để làm gia vị. Mắc mật có thể sử dụng cả khi tươi và khô, trong đó mùi thơm tập trung chủ yếu ở lá cây.

Cây mắc mật mọc chủ yếu ở chân núi đá vôi ở độ cao dưới 1.000m, một số ít mọc trên sườn núi đá và sườn đồi. Cây thích hợp nơi có điều kiện khí hậu ôn hòa, nhiệt độ trung bình năm từ 20-23 0C, lượng mưa hàng năm trung bình trên 1500mm.

Mắc mật ra hoa tháng 4-5, quả chín vào tháng 7-8, quả còn non có màu xanh đậm, trên vỏ có túi tinh dầu, nhẵn bóng. Mác mật là tên gọi theo tiếng Tày, Nùng, tạm hiểu là quả ngọt. Vào mùa này, ngày chợ phiên, mác mật được bày bán la liệt. Những chùm mác mật lúc lỉu, tươi rói. Quả to thì bằng đầu ngón tay cái, nhỏ thì chừng ngón tay út. Quả nào quả nấy tròn căng. Lớp vỏ ngoài màu vàng nhạt, trong suốt, có những đường gân mỏng mảnh như sợi chỉ.

Mắc mật thường được chế biến thành nhiều món khác nhau: kho với cá hay thịt ba chỉ hoặc có thể ngâm dấm ớt hay om lên và chấm với muối vừng ăn vừa thơm vừa bùi.

Hạt dổi - Gia vị "vàng đen" của núi rừng

Cùng với mắc khén, hạt dổi là gia vị Tây Bắc đặc trưng mang hương vị núi rừng và được coi là “vàng đen” của người dân nơi đây.

Mỗi món ăn khi được tẩm ướp loại gia vị này sẽ tạo nên những tuyệt phẩm ẩm thực của núi rừng, bởi chúng mang hương vị rất riêng, rất khác, rất đặc trưng so với những món ăn ở miền xuôi.