Lời giới thiệu: Diễn đàn "Lữ hành Việt Nam 2021 - Giải pháp khôi phục và phát triển" vừa diễn ra nhằm tìm ra những giải pháp khả thi, thiết thực khôi phục hoạt động lữ hành, tạo động lực thúc đẩy sự phục hồi của các dịch vụ du lịch, đưa Du lịch Việt Nam nhanh chóng trở lại vị trí của ngành kinh tế mũi nhọn của Việt Nam; góp phần chuyển đổi Du lịch Việt Nam trở thành một ngành kinh tế số, đồng thời hỗ trợ trực tiếp cho các doanh nghiệp lữ hành chuyển đổi kế hoạch kinh doanh năm 2021 theo phương châm “vừa phòng chống dịch, vừa khôi phục và phát triển”.

Sau đây, chúng tôi xin giới thiệu bài tham luận có tựa đề: "Một số đề xuất giải pháp khắc phục của ngành du lịch do Covid-19" của bà Nguyễn Thị Lê Hương - Phó Tổng giám đốc Công ty Vietravel.

Năm 2020, dự báo lượng khách du lịch quốc tế đến Việt Nam giảm trên 80%, khách du lịch nội địa giảm 50%, ước tính tổng thiệt hại lên tới hơn 530 nghìn tỷ đồng tương đương 23 tỷ USD, khoảng 40 - 60% lao động ngành du lịch bị mất việc làm hoặc cắt giảm ngày công; khoảng 95% doanh nghiệp lữ hành quốc tế ngừng hoạt động; nhiều khách sạn phải đóng cửa, công suất sử dụng phòng có thời điểm chỉ đạt từ 10-15%.

Bên cạnh đó chỉ trong 6 tuần cuối năm, khu vực miền Trung phải chống chọi với gần 10 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, gây ra các trận mưa lũ chồng lũ lịch sử khiến cho du lịch khu vực miền Trung hoàn toàn tê liệt.

Sự ngưng trệ của hoạt động du lịch do dịch Covid-19 đã tác động sâu rộng tới các ngành liên quan và đời sống xã hội, cụ thể và dễ thấy như ngành hàng không, lưu trú, ăn uống. Qua đại dịch Covid-19, càng thấy rõ vai trò du lịch là ngành kinh tế tổng hợp nên khi bị ảnh hưởng tác động sẽ lan toả ảnh hưởng đến các ngành khác.

Các doanh nghiệp lữ hành, hàng không, dịch vụ là đối tượng chịu thiệt hại nặng nề do thực trạng hủy tour hàng loạt và yêu cầu hoàn tiền của khách du lịch cũng như thay đổi kế hoạch đi du lịch lại.

Doanh nghiệp là lực lượng nòng cốt của ngành vì vậy các doanh nghiệp lữ hành, lưu trú, vận chuyển và cung ứng dịch vụ có mối quan hệ tương hỗ chặt chẽ, cùng tạo nên sức mạnh, đóng góp vào kết quả chung của ngành du lịch nên khi bị ảnh hưởng nặng trong chuỗi liên kết này sẽ ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động chung của cả ngành du lịch.

Về giải pháp của ngành Du lịch trong tình hình mới hiện nay.

I. Chính sách hỗ trợ chung

-  Kiểm soát chặt tình hình và diễn biến của dịch Covid-19 cũng như các biến thể virus mới.

- Tiếp tục chính sách miễn giảm thuế phí cho các doanh nghiệp ngành du lịch trong năm 2021. Hỗ trợ cho các DN kinh doanh dịch vụ du lịch chậm nộp thuế thu nhập cá nhân, thuế giá trị gia tăng trong năm 2021 trong khoảng thời gian từ 6 - 12 tháng; giảm 50% thuế thu nhập DN và thuế giá trị gia tăng trong năm 2020; tiếp tục giảm tiền điện, nước, phí dịch vụ internet...

- Chính sách hỗ trợ tài chính cho vay ưu đãi để phục hồi hoạt động kinh doanh.  Về các gói vay tài chính từ ngân hàng: đa phần các ngân hàng vẫn đang đàm phán cho vay tiếp với điều kiện phải có tài sản thế chấp trong khi các công ty lữ hành ngay cả khi hoạt động bình thường trước dịch đều không dựa trên tài sản cụ thể (như vận chuyển, lưu trú, dịch vụ...) mà trên tài sản vô hình như thương hiệu, tài nguyên khách hàng, uy tín là chủ yếu. Các công ty lữ hành đang rất cần nguồn tiền để giải quyết khó khăn nhưng lại không thể tiếp cận được các gói vay ưu đãi. Ngay cả chấp nhận vay với lãi suất cao nhưng vẫn không được phép vay vì du lịch vẫn là ngành nằm trong nhóm rủi ro cao và doanh nghiệp lữ hành thường không có tài sản thế chấp.

- Tập trung công tác truyền thông trong đó nhận mạnh những điểm đến du lịch an toàn cũng là chỉ đạo của Chính phủ chống dịch nhưng vẫn phải tập trung phát triển kinh tế.

- Cần thêm những chính sách và cơ chế đặc thù cho ngành du lịch trong tình hình mới.

II. Đối với ngành du lịch địa phương

Giai đoạn bình thường mới sau dịch, cần tập trung vào các chính sách kích cầu du lịch. Các doanh nghiệp trong ngành du lịch tại địa phương cần tập hợp lại và cùng nhau xây dựng các chương trình, kích cầu, làm mới lại sản phẩm.

Các doanh nghiệp trong ngành du lịch tại địa phương và các địa phương liên kết khác phải phối hợp cùng với nhau để cùng xây dựng những chuỗi sản phẩm, dịch vụ mang tính tương trợ cho nhau.

Cùng nhau xây dựng các thị trường xúc tiến và kích cầu du lịch chung, trước tiên cần tập trung vào thị trường du lịch nội địa và từng bước xây dựng và khôi phục lại thị trường khách quốc tế. Địa phương cần có chính sách, cơ chế hỗ trợ cho doanh nghiệp trong ngành để có giá thành tốt nhất làm sản phẩm ví dụ như giảm phí các điểm tham quan từ 30% – 50%, trợ giá cho người du khách để ngành du lịch sớm phục hồi.

III. Đối với thị trường khách

Hai yếu tố chính tác động đến việc phục hồi du lịch là chính sách kích cầu và công tác truyền thông

- Chính sách kích cầu: Cần đẩy mạnh hơn nữa liên kết liên minh giữa các doanh nghiệp du lịch để đưa ra được các gói kích cầu thực sự hấp dẫn. Hiện nay các chương trình kích cầu của các doanh nghiệp còn manh muốn và nhỏ lẻ, chưa thực sự tạo được hiệu ứng lan truyền, và chính sách giá chưa thực sự hấp dẫn. Điểm mấu chốt của kích cầu chính là giải quyết vấn đề về lượt khách, nên phải thực sự có một chương trình tạo được hiệu ứng lan tỏa cao.

- Truyền thông an toàn: Đây là yếu tố hàng đầu trong việc thúc đẩy phục hồi du lịch hiện nay. Cần các cơ quan ban ngành quản lý du lịch, cơ quan truyền thông báo đài… chỉ đạo thực hiện các công tác truyền thông nhấn mạnh hơn nữa vào yếu tố an toàn của điểm đến, và các điểm đến lân cận.

Hiện nay công tác kí kết giữa các địa phương đang được triển khai tích cực, tạo được hiệu ứng lan tỏa, tuy nhiên hiệu quả vẫn chưa cao. Các công tác truyền thông cần truyền đi được thông điệp tích cực “du lịch an toàn, an toàn để đi du lịch”, với các yếu tố di chuyển an toàn, dịch vụ an toàn và điểm đến an toàn, với việc buộc tất cả các điểm đến, điểm cung cấp dịch vụ du lịch tuân thủ các quy tắc an toàn theo bộ quy chuẩn của Tổng cục Du lịch & Bộ Y tế ban hành

IV. Đối với doanh nghiệp ngành du lịch

- Tái cơ cấu lại bộ máy tổ chức nhân sự tinh gọn, linh động và hiệu quả hơn.

- Giai đoạn hiện nay tập trung khai thác thị trường nội địa.

- Liên kết và xây dựng các sản phẩm, dịch vụ mới hấp dẫn và an toàn để thu hút khách.

- Đổi mới và nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch.

- Đẩy mạnh công tác chuyển đổi số của doanh nghiệp.

Du lịch là ngành kinh tế tổng hợp vì vậy không chỉ một mình ngành Du lịch có thể giải quyết được mong muốn phục hồi mà cần sự chung tay hợp sức của nhiều Bộ ngành: Bộ Giao thông vận tải, Bộ Tài Chính, Bộ Công thương, Bộ Thông tin Truyền thông, Bộ Y tế…Vì vậy, cần phải có sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan Ban ngành, địa phương và sự nỗ lực vươn lên của các doanh nghiệp để cùng nhau vượt qua giai đoạn khó khăn này.