Ngày 7/4, Tư lệnh Hải quân Philippines, Phó Đô đốc Giovanni Carlo Bacordo cho rằng, việc nhóm tàu sân bay Theodore Roosevelt (TRCSG) của Hải quân Mỹ tiến vào Biển Đông là “diễn biến đáng hoan nghênh”.

Tàu Trung Quốc trong phạm vi lãnh hải của Sinh Tồn Đông, thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam, đã xâm phạm chủ quyền của Việt Nam

Thời gian qua, truyền thông quốc tế đưa tin, 220 tàu Trung Quốc neo đậu trái phép tại bãi đá ngầm gần đảo Sinh Tồn Đông thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Các tàu vỏ sắt cỡ lớn này thả neo tại chỗ, không có bất cứ hoạt động đánh bắt nào dù trời trong xanh và thời tiết thuận lợi.

Sau nhiều ngày neo đậu, khoảng 220 tàu Trung Quốc đã tỏa đi các đá ngầm và đảo khác trong khu vực, 44 tàu vẫn ở bãi đá ngầm gần đảo Sinh Tồn Đông.

Tại buổi họp báo thường kỳ ngày 25/3, nói về thông tin 220 tàu Trung Quốc neo đậu tại rạn san hô Đá Ba Đầu, thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng khẳng định, Việt Nam có đầy đủ bằng chứng lịch sử và cơ sở pháp lý khẳng định chủ quyền đối với quần đảo Trường Sa, phù hợp với luật pháp quốc tế: “Là quốc gia ven biển và là thành viên của Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS) 1982, Việt Nam được hưởng chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán đối với các vùng biển của mình được xác lập bởi Công ước này”.

Theo đó, hoạt động của các tàu Trung Quốc trong phạm vi lãnh hải Sinh Tồn Đông thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam đã xâm phạm chủ quyền của Việt Nam, vi phạm quy định của UNCLOS 1982 về hoạt động của tàu thuyền nước ngoài trong lãnh hải của quốc gia ven biển, đi ngược lại tinh thần và Tuyên bố của các bên về cách ứng xử trên Biển Đông (DOC), làm phức tạp tình hình, không có lợi cho quá trình đàm phán Bộ quy tắc về ứng xử của các bên trên Biển Đông (COC) giữa ASEAN và Trung Quốc.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam yêu cầu Trung Quốc chấm dứt vi phạm, tôn trọng chủ quyền của Việt Nam, thiện chí thực hiện Công ước, nghiêm chỉnh tuân thủ DOC, kiềm chế, không làm phức tạp tình hình, ảnh hưởng đến quá trình đàm phán COC giữa ASEAN và Trung Quốc, đồng thời yêu cầu Trung Quốc đóng góp vào việc duy trì hòa bình an ninh ổn định và trật tự pháp lý trên biển trong khu vực.

Mỹ kéo tàu chiến vào Biển Đông, Philippines nói gì?

Phía Philippines cũng nhận định rằng các tàu Trung Quốc neo đậu nêu trên "không thực sự đánh bắt cá", mà thay vào đó "bật đèn ánh sáng trắng toàn bộ vào ban đêm".

Trong một tuyên bố vào chiều ngày 21/3, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Delfin Lorenzana khẳng định các tàu Trung Quốc này đang nằm trong "vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Philippines", vì vậy đây là một "hành động khiêu khích".

Ông Lorenzana nói: "Chúng tôi yêu cầu Trung Quốc chấm dứt xâm nhập và lập tức rút ngay các tàu đang vi phạm quyền hàng hải và xâm phạm chủ quyền lãnh thổ Philippines".

Trước đó, vào ngày 6/4, Hải quân Mỹ cho biết, Nhóm tác chiến tàu sân bay Theodore Roosevelt của nước này đã đi vào Biển Đông trong ngày 4/4 vừa qua nhằm tiến hành các chiến dịch thông thường.

Đây là lần thứ 2 nhóm tàu này đi vào Biển Đông trong kế hoạch triển khai đến khu vực hoạt động của Hạm đội 7 thuộc Hải quân Mỹ trong năm 2021.