Thủy điện Hòa Bình - công trình thế kỷ và ước mơ của toàn nhân loại
Thủy điện hòa Bình có công suất lớn nhất Đông Nam Á ở thế kỷ XX, có nhiệm vụ chống lũ và cung cấp điện cho các tỉnh Đồng bằng sông Hồng.
Được xây dựng tại hồ Hòa Bình thuộc tỉnh Hòa Bình, thủy điện Hòa Bình là công trình kỳ vĩ với các địa điểm thăm quan thú vị mà bạn không nên bỏ qua:
1. Công trình thủy điện Hòa Bình
Công trình do Liên Xô thiết kế và cung cấp thiết bị, khởi công xây dựng tháng 11/1979, khánh thành tháng 12/1994. Để xây dựng đập, công nhân phải tiến hành hai lần ngăn sông vào đầu các năm 1983 và 1986.
Đập dâng nước được áp dụng phương pháp màn chống thấm (đập đất đá lõi sét) chiều dài 734 m, chiều cao 128 m, chịu cột nước chênh lệch thượng, hạ lưu 102 m.

Phần thân của nhà máy nằm ngầm trong lòng đất. Để chống động đất và thấm nứt, phần thân của nhà máy nằm ngầm trong lòng đất được xây dựng bằng kỹ thuật khoan phun xi măng và khoan phut.
Công ty Thủy điện Hòa Bình
2. Nhà truyền thống Công ty thủy điện Hòa Bình
Nằm bên bờ trái của đập là nhà truyền thống Công ty thủy điện Hòa Bình, nơi đây trưng bày chiếc máy xúc (được sử dụng trong quá trình thi công đập trong núi đá). Chiếc máy này được dùng để khoan đặt thuốc nổ và đưa đất đá ra ngoài.

Máy xúc, máy khoan được trưng bày ngoài trời khu nhà truyền thống

Trong khuôn viên nhà truyền thống là nơi cất giữ “Bức thư thế kỷ”. Được biết bức thư này được viết bằng tiếng Việt và tiếng Nga do những người xây dựng công trình viết gửi thế hệ tương lai. Bức thư được đặt trong một chiếc thỏi đồng được khoan rỗng và có nắp đậy rồi bỏ vào lòng khối bê tông (khối bê tông có hình thang với cạnh đáy 2m, chiều cao 1,8m, cạnh trên 0,8m nặng gần 10 tấn) .
Bức thư thế kỷ được cất giữ ngày 30 tháng 1 năm 1983 sẽ được mở vào ngày 01 tháng 01 năm 2100
3. Đài tưởng niệm
Nằm cách đập thủy điện khoảng vài trăm mét là một đài tưởng niệm được xây cao với 6 cánh vươn xa. Bên trong có đặt 168 bát hương được xếp theo hình vòng tròn, ngay chính giữa là dòng chữ vàng “Tổ quốc ghi công các bạn”. Trên tấm bia ghi tên những người đã ngã xuống trong thời gian xây dựng công trình, tất cả họ đều rất trẻ. Những người xây dựng thủy điện lấy ngày 19/12 hàng năm là ngày giỗ chung của những người đã vĩnh viễn nằm xuống bên dòng sông Đà, góp phần xây dựng công trình thế kỷ.
Đài tưởng niệm là nơi an nghỉ của những người làm nên công trình vĩ đại.
4. Tượng đài Bác Hồ
Nằm trên đồi ông Tượng (quả đồi này trông giống như một ông voi khổng lồ đang nằm phủ phục, vươn vòi xuống uống nước bên dòng sông Đà), là điểm nhấn kiến trúc trong hành trình đến với nhà máy thủy điện Hòa Bình, tượng đài Bác Hồ là một tác phẩm nghệ thuật hoàn chỉnh, hoành tráng.

Được xây dựng vào 08/01/1996 và hoàn thành sau đó 1 năm, tượng đài là niềm tự hào của người dân Hòa Bình. Tượng cao 186m so với mặt nước biển (toàn bộ tượng đài có chiều cao 18m, trong đó phần thân Tượng Bác cao 13,5m, bệ Tượng cao 4,5m, tượng nặng 400 tấn bằng bê tông siêu cao) và được khánh thành vào đúng ngày kỷ niệm 67 năm thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam.
Tượng đài được đặt trên cao, phải qua 79 bậc thềm chúng ta mới tới được chân tượng đài (79 bậc thềm tượng trưng cho 79 mùa xuân lấp lánh trong cuộc đời của Người).

Tượng đài đã phác họa hình ảnh Bác đang chỉ tay một cách dứt khoát xuống dưới dòng sông như muốn định hướng cho công trình thủy điện. Ý tưởng của bức tượng được xuất phát từ hình ảnh của Bác khi Người về thăm tỉnh Hòa Bình năm 1962 (Bác đến đang vào mùa nước lũ, nhân dân đã làm một bè mảng lớn để đưa Bác qua sông. Khi đó Bác chỉ tay xuống dòng sông Đà và nói: Sau này nước nhà thống nhất chúng ta phải chinh phục dòng sông này để ngăn lũ, phục vụ lợi ích nhân dân).
Dưới bệ tượng còn khắc 4 câu thơ của Bác:
“Không có việc gì khó
Chỉ sợ lòng không bền
Đào núi và lấp biển
Quyết chí ắt làm nên”
Đây là lời nhắn nhủ của Bác tới thế hệ trẻ và đã được áp dụng trong quá trình xây dựng thủy điện trên dòng sông Đà.
Thủy điện Hòa Bình khi nhìn từ tượng đài Bác Hồ
Thủy điện Hòa Bình khi nhìn từ tượng đài Bác Hồ
Ảnh: Thu Trang
