Để hỗ trợ khó khăn cho các hướng dẫn viên du lịch do ảnh hưởng bởi Covid-19, tại Quyết định số 23/2021/QĐ-TTg quy định mức hỗ trợ cho mỗi hướng dẫn viên du lịch là 3,71 triệu đồng/người, theo phương thức chi trả một lần.

Và để được chi trả số tiền này, theo hướng dẫn, các hướng dẫn viên cần có đủ các điều kiện sau: Có thẻ hướng dẫn viên còn hạn sử dụng; Có hợp đồng lao động với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành hoặc cung cấp dịch vụ hướng dẫn du lịch hoặc là hội viên các Hiệp hội về hướng dẫn du lịch; có phân công của tổ chức, cá nhân quản lý khu du lịch, điểm du lịch đối với hướng dẫn viên du lịch tại điểm. Hướng dẫn viên du lịch có nhu cầu hỗ trợ cần gửi hồ sơ đề nghị đến Sở Du lịch/Sở VH-TT&DL - nơi cấp thẻ cho hướng dẫn viên. Hạn tiếp nhận hồ sơ là hết 31/1/2022.

Tuy nhiên, theo thông tin trên một số diễn đàn hướng dẫn viên du lịch, câu lạc bộ du lịch, ngoại trừ quy định “có thẻ hướng dẫn viên” nhiều hướng dẫn viên cho là khả thi, còn hai quy định sau đều khó với cả hướng dẫn viên tự do lẫn hướng dẫn viên có hợp đồng lao động với công ty lữ hành. Do đặc thù của du lịch mang tính mùa vụ nên từ trước đến nay, trong số 26.000 hướng dẫn viên cấp thẻ thì có đến 90% lực lượng hướng dẫn viên là lao động tự do. Đó là chưa kể từ năm 2020 trở lại đây, gần 90% doanh nghiệp du lịch lâm vào tình trạng ngừng hoạt động dạng “chết lâm sàng”, “hôn mê sâu” thì việc hướng dẫn viên có hợp đồng lao động dài hạn là điều hết sức khó khăn.

Theo một hướng dẫn viên du lịch, hướng dẫn viên có hợp đồng dài hạn với công ty rất ít mà chủ yếu là sử dụng hướng dẫn viên tự do với loại hình hợp đồng theo tour hay còn gọi là hợp đồng vụ việc từ 1 ngày đến 15 ngày. Nếu chỉ căn cứ theo hợp đồng vụ việc để chứng minh có tham gia hoạt động hướng dẫn thì hướng dẫn viên sẽ đáp ứng được. Nhưng nếu đòi hỏi có hợp đồng lao động dài hạn thì gần như rất ít người đáp ứng được. Còn tham gia hội hướng dẫn viên thì hiện nhiều người không muốn vì đã có thẻ hướng dẫn viên do cơ quan Nhà nước cấp rồi nên thấy không cần thiết. Còn tham gia các hội hướng dẫn viên được thừa nhận thì rất ít.

Trao đổi với báo giới, bà Đặng Hương Giang - GĐ Sở Du lịch Hà Nội cho hay cơ quan này cũng đang chờ hướng dẫn cụ thể từ Bộ VH-TT&DL. Cũng theo vị GĐ Sở Du lịch Hà Nội, điều kiện về hợp đồng lao động là cần thiết để xác định hướng dẫn viên đã làm cho đơn vị du lịch và có hướng dẫn thực sự; tránh tình trạng trục lợi chính sách như chính các hướng dẫn viên đang lo ngại khi chia sẻ thông tin trên một số diễn đàn mạng xã hội. Bởi thực tế gói 62.000 tỷ đồng triển khai năm 2020, có trường hợp lao động tự do khai nhận hỗ trợ 2 nơi. Hướng dẫn viên là nghề đi lại nhiều nên về nguyên tắc nộp hồ sơ ở đâu sẽ giải quyết ở đó. Để tránh trục lợi chính sách thì phải có sự liên thông dữ liệu xác nhận trường hợp đã hưởng để tránh trường hợp nhận hỗ trợ 2 nơi hoặc nhận hỗ trợ dạng lao động ngừng việc khác. Về quy trình, Sở Du lịch sẽ là đơn vị nhận hồ sơ, thâm định hồ sơ báo cáo UBND thành phố ra quyết định hỗ trợ. Nhưng chi trả sẽ do địa phương thực hiện.