Xác ướp vua Lê hé lộ bí mật cách ướp xác của người Việt
Xác ướp vua Lê Dụ Tông được tìm thấy, hé lộ những bí mật về kỹ thuật ướp xác của người Việt xưa.
(1679 - 1731) là vị Hoàng Đế thứ 11 của Triều Lê Trung Hưng. Năm 1958 mộ vua Lê Dụ Tông được tìm thấy tại thôn Bái Trạch, xã Xuân Giang, huyện Thọ Xuân tỉnh Thanh Hóa. Nhưng đến năm 1964 mộ mới được khai quật, tình trạng thi hài vua Lê Dụ Tông đã bị đét lại, có màu xám nhạt nhưng sau đó toàn thân chuyển thành màu xám đen. Điều ngạt nhiên các khớp xương của nhà vua vẫn còn có thể co duỗi mềm mại và nhiều vùng da thịt vẫn còn đàn hồi. Chất dầu thơm ngấm vào da, và qua da vào các tạng nên sực mùi thơm điều đó chứng tỏ rằng kỹ thuật ướp xác của người Việt đã rất phát triển.
Việc tìm thấy xác ướp vua Lê Dụ Tông là một phát hiện chấn động trong ngành khảo cổ và sử học Việt Nam đương thời. Sau khi khai quật, xác ướp được bảo quản ở tầng hầm Bảo tàng Lịch sử Việt Nam trong điều kiện khá tốt.Ảnh:Internet
Theo như đánh giá và nghiên cứu mộ của vua Lê có 5 thành phần, gồm: Vôi sống, cát, chất kết dính, giấy gió và than hoạt tính. Thứ nhất là vôi (vôi sống, vỏ nghêu sò, san hô nghiền vụn…) phải dùng loại “vôi sống” làm bằng vỏ sò, san hô giã trong cối đá cho đến khi nát thành bột mịn. Không được dùng “vôi chết”, tức là vôi đã nung qua, vì sẽ thiếu độ quyện khi trộn cùng các chất khác. Chất kết dínhđược lấy từ mật ong, nhựa dây tơ hồng, mật đường,... Mỗi nguyên liệu này phải chế biến theo những yêu cầu rất khắt khe, nếu như không đạt yêu cầu thì sẽ không bảo quản được xác ướp.
Chiếc quan tài nguyên vẹn làm bằng gỗ Ngọc Am (Pơ mu) đã được đưa về Bảo tàng Lịch sử Việt Nam. Vào ngày 2/4/1964, quan tài được mở nắp trước sự chứng kiến của các lãnh đạo nhà nước và những nhà khoa học đầu ngành. Sau tấm chăn bông vỏ gấm, thi hài được liệm bởi nhiều lớp quần áo, vải liệm.Ảnh:Internet
Khi giở tấm khăn phủ mặt, các nhà khảo cổ hết sức ngỡ ngàng khi thấy da mặt của xác ướp vua Lê Dụ Tông còn màu xám nhạt, sau vài phút thì ngả màu xám đều như toàn thân.Ảnh:Internet
Khi bóc hết các lớp quần áo bọc ngoài, thi hài Lê Dụ Tông đã bị teo lại nhưng chưa khô, tay chân thân thể vẫn còn mềm mại, các khớp có thể co duỗi được.Ảnh:Internet
Môi của thi hài bị teo để lộ hàm răng đen đã rụng một vài chiếc, cằm có chòm râu đen đã điểm bạc.Ảnh:Internet
Quan tài của vua Lê Dụ Tông được làm bằng gỗ quý sơn son. Hiện vật gồm chăn bông, vải liệm, áo mặc, giấy bản… đẫm dầu thơm. Những chiếc áo hoàng bào, long bào có thêu nhiều hình rồng năm móng, khăn gấm thêu hình rồng cùng tấm bia đá khắc chữ Lê triều Dụ Tông hoàng đế đã khẳng định thân thế của nhà vua.
Một trong những hiện vật quan trọng nhất là chiếc hoàng bào thêu rồng vẫn giữ tươi màu vàng óng với lấp lánh sợi thêu kim tuyến và sợi tơ nhuộm màu ngũ sắc.Ảnh:Internet
Khăn phủ mặt có thêu rồng còn được bảo tồn khá tốt của vua Lê Dụ Tông.Ảnh:Internet
Theo nghiên cứu kỹ thuật ướp xác cổ của người Việt gồm có tinh dầu ngọc am, có tác dụng diệt khuẩn, giữ xác bền vững, nguyên đẹp, không bị phân hủy. Kết hợp với hợp chất đắp bên ngoài, không thấm nước, có khả năng chống chịu ngoại lực đã làm nên một loại hình mộ táng rất đặc thù, trở thành một nét văn hóa rất đáng tự hào của người Việt Nam.
