Giải mã dinh thự Hoàng A Tưởng bí ẩn giữa cao nguyên Bắc Hà

Du lịch Lào Cai từ lâu đã không còn xa lạ với các tín đồ đam mê xe dịch, nơi đây không chỉ có những cảnh thiên nhiên đẹp đến nao lòng mà còn sở hữu bề dày văn hóa cùng những công trình kiến trúc cổ kính độc nhất vô nhị, trong đó có tòa dinh thự Hoàng A Tưởng, một biểu tượng đặc biệt của vùng cao nguyên Bắc Hà.

Đôi nét về dinh thự Hoàng A Tưởng

Dinh thự Hoàng A Tưởng nằm ngay trung tâm thị trấn Bắc Hà và cách trung tâm thành phố Lào Cai khoảng 70 km. Đoạn đường từ trung tâm thành phố đến dinh thự độc đáo này của cao nguyên Bắc Hà phải qua nhiều khúc quanh co hiểm trở nhưng bù lại phong cảnh thiên nhiên trên đường rất hùng vĩ.

Có lẽ ít ai nghĩ rằng giữa trung tâm thị trấn Bắc Hà lại có một tòa dinh thự bề thế mang phong cách kiến trúc cổ kính châu Âu. Tòa nhà này còn có một tên gọi khác là “Vua Mèo xứ Bắc Hà” và được coi là ngôi nhà quyền lực nhất ở vùng “cao nguyên trắng” Bắc Hà thời trước.

Trước năm 1945, bối cảnh ở Bắc Hà là xã hội thuộc địa nửa phong kiến, có giai cấp thống trị và bị trị, người bóc lột và kẻ bị bóc lột, trong đó tầng lớp bóc lột điển hình là cha con Hoàng Yến Chao - Hoàng A Tưởng. Nhằm thể hiện quyền uy của mình, trong thời gian cai trị cha con nhà họ Hoàng đã ra sức bóc lột nhân dân, làm ăn bất chính tiếp tay cho Pháp và bọn tay sai. 

Thêm nữa, hai cha con gia tộc họ Hoàng đã thầy địa lý về chọn đất, hướng nhà và hai kiến trúc sư người Pháp và người Trung Quốc để xây dựng cung điện nguy nga, tráng lệ. Công trình này bắt đầu khởi công năm 1914, đến năm 1921 thì hoàn thành.

Sự xa hoa của dinh thự này không chỉ thể hiện ở quy mô, kiến trúc mà còn nằm ở cách thức xây dựng. Các loại gạch ngói được sản xuất một cách công phu, sắt thép, xi măng đều được mua từ dưới xuôi và chở lên bằng máy bay của Pháp. 

 Dinh thự được xây dựng vừa làm nơi ở vừa là nơi làm việc của cha con nhà họ Hoàng. Bên cạnh đó, dinh thự còn thể hiện được chức năng bảo vệ chủ nhân tòa nhà, với các tường rào bao quanh, cả bốn phía tường đều có lỗ châu mai như pháo đài và có lính canh giữ vô cùng nghiêm ngặt.

Khám phá kiến trúc độc đáo của dinh thự Hoàng A Tưởng

Tọa lạc trên một quả đồi rộng lớn, phía sau và hai bên dinh thự cổ này đều có núi, phía trước là dòng sông uốn lượn hiền hòa. Kiến trúc của khu dinh thự vua Mèo được đánh giá là khá đặc biệt so với các dinh thự khác tại Việt Nam thời đó, có lẽ là do được thiết kế bởi hai vị kiến trúc sư đến từ 2 phương trời khác nhau thế nên nét kiến trúc của dinh thự mới có sự kết hợp văn hóa Á-Âu rõ nét như vậy.

Toàn bộ không gian của dinh thự được thiết kế theo bố cục hình chữ nhật liên hoàn khép kín tổng thể 36 phòng, với tổng diện tích lên đến 4.000m2. Chỉ cần đứng từ phía ngoài dinh thự cũng đủ để bạn ấn tượng với nét cổ kính đầy uy nghiêm của nơi này.

Khi bước vào gian nhà chính, bạn sẽ bắt gặp một bồn hoa lớn được đặt ngay phía chính diện. Phía hai bên là hai dãy cầu thang uốn lượn dẫn lên trên trông cực kỳ nghệ thuật. Để đặt chân được đến những phòng phía trong dinh thự, các bạn phải đi theo lối cầu thang từ hai bên ấy đến phòng chờ. 

Nhà chính bao gồm hai tầng có diện tích 420 mét vuông. Các cửa nhà hình vòm, tuy cao thấp không đều nhưng lại rất cân đối và đây cũng là nét kiến trúc mang đậm màu sắc châu Âu nhất. Mặt chính ngôi nhà được trang trí bằng nhiều hoạ tiết công phu.

Đặc biệt, các nét kiến trúc phương Tây được thể hiện trong nhiều chi tiết như họa tiết cành nguyệt quế đắp nổi trên các cửa ra vào, cửa lan can trổ ra hình vòm, cầu thang hình vòng xoắn... Tất cả tạo nên một không gian tuyệt mỹ mà chỉ cần đứng ở một góc bất kỳ cũng giúp bạn có được những tấm ảnh sống ảo cực chất rồi. 

Vật liệu xây dựng toàn bộ khu dinh thự đều là những loại vật liệu đắt tiền, như gạch ngói sản xuất tại chỗ từ các chuyên gia Trung Quốc. Sắt, thép và xi măng thì được mua từ dưới xuôi chở bằng máy bay, còn những cánh cửa thì đều được làm bằng các loại gỗ quý. Đó cũng là một yếu tố giúp công trình này vẫn giữ được gần như nguyện hẹn đến ngày hôm nay. 

Trải qua bao thăng trầm và biến cố của hơn 100 năm lịch sử, dù dinh thự Hoàng A Tưởng đã được tu sửa những vẫn mang trong mình những nét đẹp uy nghi, trầm mặc nhuốm màu thời gian kèm với đó là chút cảm giác bí ẩn, ma quái kích thích bao bạn trẻ tìm đến khám phá.