Kể Nghe Nè: Chuyện về Khu Mả Lạng - Chợ trời 'mai thúy' khét tiếng giữa lòng Sài Gòn

Vốn là khu đất nhỏ nằm trong vành đai 4 tuyến đường ở Quận 1 gồm: Nguyễn Trãi - Cống Quỳnh - Trần Đình Xu và Nguyễn Cư Trinh, Mả Lạng trong quá khứ nổi tiếng là nơi "trùm mai thúy" và các tệ nạn xã hội khác. Địa hình ngoằn nghoèo như mê cung ở đây chính là điều kiện cho các tệ nạn phát triển.

Ban đầu, Mả Lạng được coi là khu đất vàng giữa lòng Quận Nhất của Thành phố. Trước giải phóng, nơi này vốn là một nghĩa địa, mồ mả nằm rải rác, dân Sài Gòn đi ngang qua đây thường gọi là gò mả hay đồng mả. Sau khi dời các ngôi mộ đi, phần lớn người dân đến đây sinh sống đều là những người vô gia cư.

Cũng có người cho rằng, khu này có tên Mả Lạng bởi lúc giải tỏa nghĩa trang, người ta chỉ dời phần bia mộ, còn di cốt thì vẫn còn sót lại, lặn xuống dưới, gọi là mả lặn, dân Nam đọc chệch thành Mả Lạng.

Năm 1975, chính quyền thành phố vận động người dân đi xây dựng đời sống tại các vùng kinh tế mới. Tuy nhiên, vì điều kiện sống không phù hợp và quá khắc nghiệt, người dân không thích nghi được nên những năm 1977-1978, người dân lại ùn ùn kéo nhau về sống lay lắt ở các vỉa hè khu vực trung tâm.

Để giải quyết tình trạng này, khu đất tại Mả Lạng được chính quyền thành phố chọn để những người dân này về ở. Những lán trại bằng phên tre được dựng lên, rồi đưa người dân về sinh sống. Cuộc sống khó khăn, không nghề nghiệp ổn định, tệ nạn cũng dần nảy sinh.

Những người vô gia cư ở đây vô cùng nghèo khó, một số lại có sẵn nghiện ngập trong người. Họ túng quẫn trong những căn nhà chật chội, tạm bợ của mình. Vừa tập hợp những người vô gia cư, lại thêm phần nhiều người tứ xứ đổ về, tệ nạn hình thành ở đây. Để rồi vùng đất này nhanh chóng biến thành nơi ám ảnh con người về "cái chết trắng". Chuyện "chết bờ chết bụi" ở Mả Lạng như "ăn cơm bữa", người nhắc đến chỉ biết rùng mình.

Những năm 2000, khu Mả Lạng trở thành một trong bốn chợ trời "mai thúy" lớn nhất nước. Vì tình hình "mai thúy", tệ nạn, mại dâm, nghiện ngập căng thẳng, nhất là lúc đó có chuyên án Năm Cam của Bộ Công an, vậy nên Mả Lạng liên tục được dân quân trực gác ở đầu mỗi con hẻm.

Người sinh sống lâu đời ở Mả Lạng cho biết: "Hiện tại cuộc sống của mọi người ở đây thì mạnh nhà ai nấy ở. Con cháu nhà ai nấy ở. Quen tục lệ rồi. Bạn bè thì có gì hẹn ra ngoài quán nhậu nhẹt này kia. Hồi đó đi xe mà kêu vô đây là người ta hổng dám vô. Nhưng thực chất mình ở mình mới biết cái ruột của mình như thế nào".

Sau bao nhiêu năm "sóng gió", Mả Lạng giờ đã bình yên hơn. Tuy nhiên, chỉ có người dân vùng đó mới biết thực hư thế nào. Nhắc đến nơi này, nhiều người vẫn có cảm giác sợ sệt vì nó đã từng tồn tại một quá khứ "huy hoàng".

Nằm giữa trung tâm của khu đô thị sầm uất, phát triển bậc nhất Việt Nam, song tình hình dân sinh và các tệ nạn ở đây vẫn đang là vấn đề nan giải đối với chính quyền nhà nước lẫn người dân địa phương.