Khám phá cung An Định cổ xưa trong lòng Cố Đô

Nếu có cơ hội đến với vùng đất Cố Đô, du khách hãy thử ghé qua cung An Định - công trình có bề dày lịch sử hơn 100 năm tuổi với thiết kế cổ điển và độc đáo nhé! 

Địa chỉ: số 97 đường Phan Đình Phùng, phường Phú Nhuận, thành phố Huế

Trước đây, tòa nhà này được vua Đồng Khánh cho xây dựng và đặt tên là phủ Phụng Hóa với ý nguyện làm quà cho con trai trưởng là hoàng tử Nguyễn Phúc Bửu Đảo ( tức vua Khải Định). Năm Thành Thái 14 (1902), Phụng Hóa Công Nguyễn Phúc Bửu Đảo (tức vua Khải Định) lập phủ, đặt tên là phủ An Định. Mãi đến 100 năm sau, tức năm 2002, cung An Định được chuyển giao cho trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế quản lý, tiếp tục trùng tu, tôn tạo và đưa vào khai thác du lịch cho đến nay.

Cung An Định hướng măt về phía nam. Cung có tổng diện tích là 23.463m2, tạo lạc trên địa thế bằng phẳng, khuôn viên được ốp lác cẩn thận bằng tường gạch, dày 0,5m, cao 1,8m, bên trên có hàng rào song sắt bao bọc.

Thời còn nguyên vẹn, trong cung có khoảng 10 công trình theo thứ tự từ trước ra sau là: Bến thuyền, Cổng chính, đình Trung Lập, lầu Khải Tường, nhà hát Cửu Tư Đài, chuồng thú, hồ nước... Tuy nhiên, dưới sự tác động của thời gian và mức tàn phá của chiến tranh, cung hiện nay chỉ còn 3 công trình với câu trúc khá nguyên vẹn là Cổng chính, đình Trung Lập và lầu Khải Tường.

Cổng chính của cung thiết kế theo kiểu tam quan, gồm hai tầng và được trang trí bằng sành sứ đắp nổi rất tỉ mĩ, công phu.

Đình Trung Lập thì xây theo cấu trúc kiểu đình bát giác, nền nhà cao, bên trong có bố trí bức tượng đồng đúc từ năm 1920 của vua Khải Định, tượng có tỷ lệ bằng với người thật.

Lầu Khải Tường được xem là công trình kiến trúc chính yếu của cung An Định. Cái tên Khải Tường do vua Khải Định đặt với ý nghĩa là nơi khởi phát điềm lành. Lầu Khải Tường có 3 tầng với diện tích là 745 m2, xây dựng theo phong cách châu Âu.

Lầu được trang trí rất công phu, đặc biệt là phần nội thất của tầng 1 với các bức tranh tường mang giá trị nghệ thuật cao.

Nổi bật ở tiền sảnh chính là 6 bức tranh trang trí công phu trên các mảng tường, ốp viền trang trọng, chạm khắc hoa mai, lá sen cách điệu rất tỉ mĩ và cẩn thận. Dù không trình bày rõ tên nhân vật nhưng nhiều du khách vẫn có thể đoán được các bức tranh là phối cảnh thật của 5 lăng vua: Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức, Đồng Khánh; riêng bức tranh thứ 6 (tính từ trong ra ngoài) vẫn chưa rõ vẽ công trình gì.

Nếu mang so sánh với các công trình kiến trúc khác xây dựng cùng thời thì Cung An Định luôn được xem là một công trình bề thế được khởi công và hoàn thành với thời gian sớm nhất. Cung An Định là minh chứng cho sự kết hợp hài hoà giữa hệ đề tài trang trí truyền thống như tứ quý, tứ linh, bát bửu, cùng các phong cách châu Âu như phong cách Roman, Bắc Đẩu Bội Tinh...

Năm 2001, cung An Định được trùng tu và vinh dự  nằm trong danh sách những điểm tổ chức lễ hội Festival Huế 2002. Đặc biệt, Đại sứ quán CHLB Đức đã tài trợ 17.000 Euro vào công tác phục chế 6 bức tranh tường quý hiếm ở nội thất tiền sảnh lầu Khải Tường vào năm 2003. 

Ngày nay, Cung An Định cũng là một trong những địa điểm nổi tiếng được nhiều du khách ghé tham quan khi có cơ hội du lịch đến vùng đất Cố Đô này.