Thanh Hóa: Du lịch có trách nhiệm vì sự phát triển bền vững

Theo đó chính sách này sẽ áp dụng cho một số địa phương trên địa bàn tỉnh có ngành du lịch được xem là trọng điểm như Sầm Sơn, Hoằng Hóa. Cụ thể hai địa phương này sẽ phối hợp với các ngành, cơ quan chức năng triển khai công tác đảm bảo an ninh trật tự, an toàn xã hội, thực hiện nghiêm các quy định về niêm yết hàng hóa, dịch vụ và cam kết bán đúng giá niêm yết. Từ đó thiết lập lại trật tự các khu dịch vụ, điểm trông giữ xe cũng như quy hoạch, bố trí sắp xếp dịch vụ kinh doanh du lịch, bảo đảm không gian thoáng và thuận tiện cho khách du lịch.

Vấn đề phát triển du lịch theo hướng bền vững từ lâu không còn là một hướng đi xa lạ. Theo đó hướng phát triển này sẽ đi kèm cùng với bảo vệ môi trường nhằm hướng tới một sự hòa hợp và phát triển lâu dài. Tổ chức Du lịch thế giới (UNWTO) đã chỉ ra rằng du lịch bền vững cần chú trọng 3 trụ cột. Cụ thể, về môi trường với việc sử dụng tốt nhất các tài nguyên du lịch, duy trì quá trình sinh thái thiết yếu, di sản thiên nhiên và đa dạng sinh học tự nhiên. Về xã hội và văn hóa là tôn trọng tính trung thực về xã hội và văn hóa của các cộng đồng địa phương, bảo tồn di sản văn hóa và các giá trị truyền thống. Về kinh tế là cung cấp các lợi ích kinh tế - xã hội tới tất cả những người hưởng lợi và được phân bổ một cách công bằng. Tóm lại, về bản chất, du lịch bền vững giúp khai thác nguồn tài nguyên một cách có ý thức và khoa học. Từ đó, bảo đảm cho các nguồn tài nguyên này sinh sôi và phát triển, để thế hệ tương lai có thể được tiếp nối và tận dụng.

Mặt khác, du lịch bền vững trước hết phải là du lịch có trách nhiệm. Khi người dân; địa phương; các cơ quan, tổ chức ban ngành và khách du lịch có trách nhiệm, ý thức bảo vệ cảnh quan môi trường thì du lịch mới có thể phát triển dài lâu được. Để làm được điều này thì việc đầu tiên nên làm chính là nâng cao đời sống cho cộng đồng địa phương đón khách; cải thiện điều kiện làm việc và sự tiếp cận đến ngành du lịch; đóng góp tích cực vào việc bảo tồn di sản văn hóa và di sản thiên nhiên, duy trì sự đa dạng... Từ đó, cung cấp các kỳ nghỉ thú vị cho khách du lịch thông qua sự kết nối có ý nghĩa với dân cư địa phương, sự hiểu biết tốt hơn về văn hóa bản địa, cũng như các vấn đề về môi trường và xã hội. Để làm được những điều này thì trước hết chính quyền, doanh nghiệp, các đơn vị liên quan và cộng đồng địa phương cần phải có cái nhìn cụ thể về vấn đề này.

Đối với Thanh Hóa thì tỉnh đã đặt ra yêu cầu phát triển bền vững ngành du lịch. Trong đó, môi trường là vấn đề mà tỉnh quan tâm và đặt lên hàng đầu, nhất là đối với những du lịch hút khách. Có thể kể đến như Khu Du lịch sinh thái biển Hải Tiến là một trong những điểm đến có tốc độ tăng trưởng nhanh, thể hiện qua lượng khách và số lượng cơ sở lưu trú liên tục tăng qua từng năm. Tuy nhiên đi cùng với sự phát triển nhanh chóng này thì nó lại gây ra mặt tiêu cực, đó là việc xử lý rác thải, nước thải và vệ sinh môi trường trong khu du lịch. Khi mà số lượng khách càng đông thì sức ép càng lớn khiến nảy sinh những vấn đề bất cập trong công tác thu gom và xử lý rác thải kéo theo đó là hệ lụy ảnh hưởng đến cảnh quan môi trường và sau cùng chính là để lại ấn tượng xấu trong mắt khách du lịch. Mặc dù huyện cũng đã thường xuyên tổ chức thu gom và xử lý rác thải, tuy nhiên nó vẫn chưa mang lại hiệu quả như mong đợi. Và đâu đó một số khách du lịch, người dân cũng như các cơ quan tổ chức hoạt động kinh doanh chưa có ý thức cao về vấn đề này.

Để giải quyết được vấn đề còn tồn đọng trên, UBND huyện Hoằng Hóa đã đề ra đề án “Phương án vệ sinh môi trường Khu Du lịch sinh thái biển Hải Tiến, huyện Hoằng Hóa giai đoạn 2018-2020”. Mục tiêu của phương án này là trong năm 2018, tỷ lệ thu gom rác thải đạt 94% (trong đó, xử lý bằng hình thức đốt là 80%, còn lại 20% không đốt được sẽ chôn lấp hợp vệ sinh). Và đến đích cuối năm 2020, tỷ lệ thu gom rác thải đạt trên 97% (trong đó, xử lý bằng hình thức đốt đạt 87%, còn lại 13% sẽ chôn lấp hợp vệ sinh). Trong đó, việc thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sẽ được thực hiện thông qua việc ký kết hợp đồng với các đơn vị thu gom, vận chuyển, xử lý. Đặc biệt, UBND huyện đã đầu tư xây dựng lò đốt rác BD-ANPHA 1000, có công suất thiết kế 14 tấn/ngày đêm, tại bãi chôn lấp rác thải sinh hoạt hợp vệ sinh Khu Du lịch sinh thái biển Hải Tiến và các xã phụ cận trên địa bàn. Hiện lò đốt đã được UBND huyện bàn giao cho Công ty CP Đầu tư xây dựng công nghiệp HTH tiếp quản và vận hành.

Không chỉ có Hoằng Hóa, mà các điểm, khu du lịch khác trên địa bản tỉnh cũng được trang bị thùng đựng rác, lắp biển báo chỉ dẫn, nhằm nâng cao ý thức của du khách trong công tác bảo vệ môi trường. Song song với đó, để hướng đến xây dựng hình ảnh là một tỉnh có điểm đến xanh – sạch – đẹp thì  100% các hộ kinh doanh du lịch đều thực hiện cam kết sử dụng nước sạch và vệ sinh an toàn thực phẩm trong kinh doanh; thực hiện việc thu gom và vận chuyển rác tập trung 2 lần/ngày; thực hiện sàng cát tại bãi biển... Thêm vào đó, các cơ sở lưu trú đã thực hiện báo cáo đánh giá tác động môi trường, nhằm đảm bảo yếu tố phát triển bền vững của doanh nghiệp và quyền lợi của khách hàng.

Đi đôi với đó thì các tổ chức chính trị - xã hội như Ban Dân vận Tỉnh ủy, Ủy ban MTTQ tỉnh, Hội LHPN tỉnh, đoàn thanh niên... của tỉnh Thanh Hóa cũng xây dựng nhiều mô hình triển khai bộ quy tắc ứng xử văn minh trong du lịch. Một số địa phương trọng điểm du lịch như Sầm Sơn, Hoằng Hóa đã phối hợp chặt chẽ với các ngành chức năng, triển khai công tác đảm bảo an ninh trật tự, an toàn xã hội; thực hiện nghiêm các quy định về niêm yết giá hàng hóa, dịch vụ và bán đúng giá niêm yết; thiết lập lại trật tự các khu dịch vụ, điểm trông giữ xe; quy hoạch bố trí sắp xếp dịch vụ kinh doanh du lịch, bảo đảm không gian thông thoáng, thuận tiện cho khách du lịch tham quan và nghỉ dưỡng. Đồng thời, chủ động nắm bắt thông tin và hỗ trợ du khách giải quyết các vấn đề liên quan đến quyền lợi, an toàn tính mạng và tài sản...

Dẫu vậy, thì theo ý kiến của nhiều chuyên gia thì du lịch có trách nhiệm không chỉ đơn thuần là dừng lại ở khía cạnh môi trường mà nó còn cần sự lồng ghép các hoạt động du lịch có trách nhiệm vào tất cả các khía cạnh của chính sách, quy hoạch, quản lý điểm đến, hoạt động kinh doanh, giáo dục và nâng cao nhận thức ở tất cả các cấp, từ quốc gia đến địa phương. Có như vậy thì du lịch mới phát triển bền vững được.