Lời kêu gọi tới các mạnh thường quân ‘Đừng tặng mì tôm nữa’ gây tranh cãi trên MXH

Những ngày qua, cả nước cùng đồng lòng hướng về khúc ruột Miền Trung thương yêu, khi nơi đây phải oằn mình chống chọi với tình trạng lũ chồng lũ, nhiều người bị cô lập hoàn toàn, không còn nước sạch để uống, không còn lương thực để ăn. Không những vậy, bão lũ còn kéo theo những câu chuyện thương tâm xảy ra, như sản phụ ở Huế trên đường đi sinh nở bị cuốn trôi, hai mẹ con ở Quảng Nam dọn nhà sau lũ bị ᵭιệп gįậᴛ không qua khỏi, hay sạt lở ở thủy ᵭιệп Rào Trăng 3.

Ngay bây giờ ở miền Trung khi tình hình lũ đang đỉnh điểm, nhiều nhà hảo tâm đã bắt đầu đến tâm lũ để cứu trợ. Nhiều cá nhân, tổ chức đang chuẩn bị ‘công tác hậu cần’ để đi làm từ thiện khi lũ rút.

Tuy nhiên việc các nhà hảo tâm cứu trợ bằng những thùng mì tôm lại gây ra nhiều ᴛгaпʜ cãi, bởi loại thực phẩm này chỉ sử dụng tạm thời, nhanh gọn chứ không giải quyết được những thiếu thốn khác mà người dân vùng lũ đang gặp phải.

Mới đây, tài khoản N.P.N – một trong những người dân Quảng Trị đã chia sẻ bài viết: ‘Đừng tặng mì tôm nữa. Tóc em xoăn lắm rồi’.

Nội dung của lời trần tình này cho biết:

‘Tôi sinh ra và lớn lên ở Miền Trung, không cần phải giới thiệu thêm vì trong tâm trí mọi người, khi nói về Miền Trung người ta thường hay sử dụng luôn cả cụm từ ‘miền Trung lũ lụt’; ‘khúc ruột miền Trung’; ‘miền Trung oằn mình trong ɓão lũ’. Khi tôi nói với bạn bè rằng: ‘Quê tao ở Miền Trung’ thì lập tức tụi nó tự hiểu rằng: ‘Tao biết rồi, quê mày nghèo, đất đai cằn cỗi, gió lào cắt trắng. Trồng trọt, chăn nuôi đều khó khăn. Hàng năm thường xuyên gánh chịu ɓão, lụt, ɦḁп ɦáп, phải ᵭập đi làm lại nhiều lần. Tụi mày sống cần kiệm, chịu khó và để đạt được những thứ bình thường như bao người khác, tụi mày phải vượt qua nhiều rào cản và nỗ lực hơn người ta gấp nhiều lần’…

Những ngày qua, khúc ruột Miền Trung mong manh nhưng can trường ấy lại một lần nữa oằn mình chống chọi với tình trạng lũ chồng lũ, nước lên rồi lại dừng, dừng rồi lại lên mà chưa có hồi kết. Biết bao câu chuyện thương tâm đã xảy ra: Sản phụ ở Huế trên đường đi sinh nở bị chìm ghe, con chưa kịp chào đời thì cả mẹ lẫn con tʜiệt mạɴg. Hai mẹ con ở Quảng Nam dọn nhà sau lũ bị ᵭιệп gįậᴛ không qua khỏi; lại là Quảng Nam, hai em bé 13 và 15 tuổi đi lội nước, trượt chân và bị nước lũ cuốn trôi…

Tính đến 17h ngày 12/10/2020 đã có hơn 40 người thiệt mạng và mất tích, hàng chục ngàn ngôi nhà bị ngập sâu, chưa thể thống kê hết số km đường giao thông bị sạt lở, rất nhiều địa phương bị cô lập, chia cắt hoàn toàn. Người dân vũng lũ đang rất cơ cực trong cảnh ngập úng, không có ᵭιệп, không có nước sinh hoạt, không ti vi, báo đài, không có chiếu sáng vào ban đêm, ᵭιệп thoại hết pin, lương thực, thực phẩm ướt hoặc bị trôi, không có chỗ nấu nướng, nơm nớp lo âu…, ҳóᴛ ҳa lắm, thương lắm.

Nhân dân cả nước đang hướng về Miền Trung ruột ᴛɦịᴛ, đây đó trên khắp các diễn đàn, các hội nhóm, các tổ chức đoàn thể… người ta đang kêu gọi, bàn bạc, quyên góp chung tay góp sức ủng hộ đồng bào Miền Trung.

Đã có các mạnh thường quân, các tổ chức, cá nhân không quản ngại gian lao và hiểm nguy, xộc thẳng vào vùng lũ để cứu trợ giúp đỡ bà con vượt qua hoạn nạn, tấm lòng của qυý vị đáng trân quý vô cùng. Đây chính là lúc phát huy tinh thần tương thân tương ái, lá lành đùm lá rách. Tự hào thay, trong ɓão lũ, thiên tai lại thấy lòng dân căng tràn lai láng, đoàn kết đùm bọc nhau.

Tuy nhiên, vẫn còn đó một vài lấn cấn. Khi một gia đình, 1 xóm làng bị nước lũ chia cắt, thực phẩm thiếu thốn, 1 gói mì tôm sẽ giải quyết được cơn đói nhanh chóng và hiệu quả nhất.

Mì tôm là thứ rất tiện lợi trong chế biến, trong vận chuyển trên ghe xuồng, trong việc phân phát đến tay người dân vì nó không thấm nước, bảo quản được lâu, có thể ném từ xa đến tay người dân nếu gặp tình huống khó tiếp cận. Thế nhưng không biết từ lúc nào, rất nhiều chương trình thiện nguyện, cứu trợ lũ lụt đã mặc định trở thành chương trình phát mì tôm?

Năm 1999, trong khi Tôi đang đi học cấp 3 trên thị xã, ở quê tôi xảy ra trận lũ lịch sử. Tôi vượt 25km đường ngập lụt về đến nhà thấy Mạ tôi đang ngồi thu lu trên bàn ăn mì tôm (vì nước ngập cả ghế) bên cạnh là 3-4 thùng mì tôm chồng lên nhau.

Tôi hỏi:’ Nhà mình vẫn còn gạo, một mình Mạ ăn uống được bao nhiêu mà nhận mì tôm nhiều thế?’, Mạ tôi trả lời: ‘Mạ ăn không hết thì đem cho bà con chòm xóm, các đoàn từ thiện người ta đều phát mì tôm, mình không nhận thì phụ tấm lòng của họ’. Chợt thấy chạnh lòng và hoang mang! Ai vừa làm từ thiện cho ai vậy?

Lần ‘từ thiện’ mà tôi nhớ nhất trong cuộc đời là gần 10 năm trước, lúc còn công tác tại huyện nghèo Phước Sơn, Quảng Nam, cuối tuần hoặc lúc rãnh rỗi tôi thường vượt gần 30km đường Hồ Chí Minh để đi tắm tại con suối nước nóng còn khá hoang sơ, nghịch lý ở chỗ ngôi làng sở hữu con suối ‘triệu đô’ ấy là một bản làng nghèo xơ xác.

Mỗi lần đi tắm suối, chúng tôi mang theo một vài ổ bánh mì nhân ᴛɦịᴛ phòng khi tắm xong thường hay đói bụng.

Một hôm, tôi vừa đi vừa gặm bánh mì thì gặp 1 em nhỏ (5-6 tuổi) người đồng bào thiểu số, em ấy đứng ngay trước mặt, nhìn tôi chăm chăm, ánh mắt ngại ngùng và chờ đợi. Tôi hiểu ánh mắt ấy, nhưng đây là ổ bánh mì cuối cùng, lại đang cắn dở. Trong quan niệm của tôi, việc cho ai đó một món đồ đang ăn dở dang có khi trở thành 1 sự xúc phạm.

Sau vài giây bối rối, tôi chọn cách ngồi xuống và nói với cậu bé: Con có muốn cùng ăn bánh mỳ với chú không? Cậu gật đầu lia lịa và cầm lấy ½ ổ bánh mì, ánh mắt cậu vụt sáng lên. Có thể ai đó không hiểu, nhưng đối với 1 cậu bé sống ở bản làng cách thị trấn 20km đường rừng thì ổ bánh mì nhân thịt là một thứ xa xỉ phẩm.

Ngay lúc này, cậu bé thể hiện rất rõ ràng về việc cậu muốn có thứ đó. Chỉ có tôi ngại ngần không dám cho đi vì chính cái rào cản xuất phát từ quan niệm của cá nhân mình. Tôi nhận ra rằng, cho cái người ta thực sự cần sẽ đáng trân quý biết bao so với đem cho cái mà mình nghĩ là họ cần’.

Trong điều kiện lũ lụt, dầm nước nhiều ngày, giao thông cách trở, chợ búa ngưng trệ, Nguyễn Phước Nhâm cũng chỉ ra người dân vùng lũ họ đang cần gì.

'1. Áo phao, Đèn pin, Radio xài pin: Radio để tiếp nhận thông tin lụt bão khi không có tivi, internet, điện thoại. Trong trường hợp nước lũ dâng lên lúc nữa đêm, trời tối đen như mực, một bộ áo phao cùng đèn pin có thể làm tăng khả năng sống sót cho cả 1 gia đình. Nếu mỗi người dân vùng lũ đều có áo phao thì sẽ tránh được rất nhiều câu chuyện thương tâm xảy ra.

2. Nước sạch: Hầu hết nông thôn hiện nay sử dụng nước giếng khoan, lũ lụt, cúp điện đồng nghĩa với việc thiếu nước sạch để ăn, uống.

3. Lương thực: Gạo, muối, dầu ăn, nước mắm, gia vị, đường, sữa, bánh chưng, lương khô, các loại thực phẩm chế biến sẵn bảo quản được lâu như món muối thịt ruốc sả, cá khô, mắm…

4. Dược phẩm, thuốc men: Các loại thuốc không kê đơn: Thuốc trị nấm ngứa ngoài da, thuốc đau bụng, thuốc cảm sốt; Dầu gió; Cloramin B (để khử trùng nước); Xà bông diệt khuẩn, xà phòng giặt, xà bông tắm… Vì sau lũ lụt thường kéo theo dịch bệnh.

5. Những sản phẩm vệ sinh cho phụ nữ, trẻ em: Kotex, Dạ hương, Bỉm tã… (rất cần thiết).

6. Quần áo, chăn đắp, áo đi mưa, giày dép, ủng cao su.

7. Một số nhu cầu khác: Tôn để lợp lại mái nhà, vật liệu xây dựng để tái thiết sau lũ, máy bơm nước, ghe xuồng… Nếu được hãy trao cho họ một ít tiền mặt, rất thiết thực để xây dựng lại cuộc sống'.

Nguyễn Phước Nhâm chia sẻ: 'Mong các tấm lòng hảo tâm, các mạnh thường quân khi đi làm từ thiện hạn chế tặng mì tôm nếu không thực sự cần thiết, đừng xác lập các phần quà theo kiểu combo gói sẵn, hãy chịu khó tìm hiểu xem người dân họ có gì, họ cần gì, mang giá trị trao đúng nơi, đúng nhu cầu, đúng người và đúng hoàn cảnh.

Hãy vì mỗi hoàn cảnh cần giúp đỡ thật sự mà chia sẻ và hỗ trợ phù hợp. Nhân dân vùng lũ họ khổ lắm, thế nên nhận được sự quan tâm động viên dù nhỏ vẫn quý báu, ấm lòng, trân trọng lắm nhưng nếu được hỗ trợ đúng nhu cầu thì sẽ tốt hơn biết nhường nào.

Là một người con của vùng lũ Bình Trị Thiên, thay mặt xóm giềng, Tôi xin cúi đầu cảm tạ!'.

Tuy nhiên quan điểm của tài khoản này hiện đang gây ra nhiều tranh cãi, có người cho rằng không nên tặng mì tôm nữa mà có thể thay bằng các nhu yếu phẩm khác cần thiết hơn, có người thì không đồng tình và cho rằng trong điều kiện bão lũ như vậy thì mì tôm là thứ có thể dễ cứu trợ đến với người dân hơn cả.

'Chỉ ăn mì gói thôi cũng sinh bệnh. Có thể thêm kèm thuốc bổ vitamins, các loại hạt trái khô, trái cây sấy... Những nhu yếu phẩm như nước sạch, đèn pin, quần áo đồ chống lạnh chống ướt, thuốc thoa, băng gạc khi bị côn trùng cắn, trầy xước trong nước lũ... đều rất cần thiết. Cần radio để bắt liên lạc nghe tin tức, radio không cần cho mỗi người nhưng một nhóm một đoàn thì rất cần....', Minh Thư Nguyễn bình luận.

'Ai cũng cho mì tôm đoàn nào cũng cho mì tôm. Mì tôm có hạn sử dụng đâu để được lâu. Có đói lắm người dân cũng ăn cầm cự họ không dùng thay cơm được. Mọi người ai cũng có tầm lòng cảm tạ, nhưng hãy vì dân yêu dân và lắng nghe dân họ đang cần gì nhất lúc đó. Cho thứ họ cần họ nhớ ơn suốt đời', Bạch Diệp cho biết.

'Ngay cả khi chống dịch người dâm vẫn ồ ạt đi mua mì tôm để trữ huống hồ gì Miền trung đang lũ lụt bão lớn vậy thì thứ cần nhất vẫn là mì tôm lương thực ăn liền được mà kêu hạn chế là sao? Ví dụ kêu gọi thêm gì đó còn nghe được còn kêu đừng quyên góp mì tôm là không hợp lý', Phạm Huỳnh Thư phản bác lại.

'Thứ đồng bào vùng lụt cần chắc mọi người đều biết. Nhưng giữa biển nước mênh mông, để cứu đói tại chỗ thì chỉ mì ăn liền là tiện ích nhất. Đa dạng đồ cứu trợ là cần thiết nhưng không phải dễ đáp ứng lập tức vì vận chuyển trong lũ không hề đơn giản. Có khi phải dừng những thiết bị chuyên dụng', Tuấn Phụng chia sẻ.

'Cứu trợ mì tôm là rất hợp lí trong hoàn cảnh nước bao vây thất thủ, còn gạo, mắm muối, dầu ăn lúc này ko để làm gì. Ngoài ra, các thứ thiết yếu như thuốc, nước, ... đèn pin, áo phao là cực kì quan trọng. Còn nếu như không cứu trợ mì tôm, thì có thể cứu trợ lương khô là phù hợp trong hoàn cảnh này', Bùi Mỹ Duyên chia sẻ quan điểm.

>> Xem thêm: Nhiều tỉnh miền Trung xin hỗ trợ khẩn cấp vì mưa lũ