Tâm lý sợ tiêm vaccine Covid-19 của người Ấn Độ

Gia đình Kol, sống ở làng Jamsoti, bang Uttar Pradesh, Ấn Độ, chỉ trở về nhà vào buổi tối khi nhân viên y tế đã rời đi. Kol cho hay anh thà chết chứ không tiêm vaccine Covi-19.

Dân làng Jamsoti có niềm tin rằng nCoV sẽ không xuất hiện ở làng quê vì virus này chỉ lây lan ở các thành phố. Đó là lý do Kol và nhiều dân làng từ chối tiêm vaccine.

Trong tháng 4 và 5, Ấn Độ đã gánh chịu hậu quả nặng nề từ làn sóng Covid-19 thứ hai. Đại dịch Covid-19 đã khiến hơn 389.000 người tử vong ở quốc gia này.

Hiện nay, dịch bệnh ở Ấn Độ đang được đẩy lùi khi số ca nhiễm mới giảm mạnh. Tuy nhiên, tình trạng ổn định này có thể không kéo dài lâu khi phần lớn dân số Ấn Độ vẫn mang tâm lý sợ vaccine Covid-19.

Nhiều chuyên gia y tế cảnh báo tình trạng chần chừ tiêm vaccine của người dân có thể khiến tình hình dịch bệnh ở Ấn Độ trở nên nghiêm trọng hơn.

"Tâm lý ngần ngại tiêm vaccine có thể đe dọa nỗ lực chấm dứt đại dịch ở Ấn Độ", T. Jacob John, nhà virus học và bác sĩ nhi khoa đã nghỉ hưu, nói. "Virus lây lan càng rộng, khả năng xuất hiện biến chủng nguy hiểm mới có thể làm suy giảm hiệu quả vaccine càng lớn".

Tiêm chủng ở quốc gia đông dân thứ hai thế giới chưa bao giờ là nhiệm vụ dễ dàng. Hiện nay, Ấn Độ chỉ hoàn thành chương trình tiêm chủng ở mức chưa đến 5% dân số. Giới chuyên gia nhận định rằng Ấn Độ phải tìm cách tăng tỷ lệ tiêm chủng 19 từ đây cho đến cuối năm, để bảo vệ người dân trước Covid-19.

Bắt đầu từ ngày 21/6, tất cả người trưởng thành Ấn Độ đều đủ điều kiện tiêm vaccine miễn phí. Tuy nhiên, tình trạng chạy trốn vaccine xuất hiện khắp các vùng nông khôn. Trong khi đó, vùng nông thôn có 2/3 trong tổng số gần 1,4 tỷ dân của Ấn Độ.

Các nhân viên y tế vấp phải sự kháng cự mạnh mẽ từ những người tin rằng vaccine không hiệu quả, gây ra nhiều tác dụng phụ và thậm chí có thể gây tử vong. Một số người khác nói rằng họ không cần tiêm vaccine vì họ có thể kháng virus nCoV.

Nhiều người lo sợ trước tin đồn về việc vaccine Covid-19 chỉ tốt cho đàn ông, loại vaccine này có thể ảnh hưởng đến chu kỳ kinh nguyệt và giảm khả năng sinh sản. Vì vậy, tỷ lệ đàn ông tiêm vaccine đều lớn hơn phụ nữ. Các y bác sĩ phải vừa hoàn thành nhiệm vụ tuyên truyền tiêm vaccine, vừa phải dập tắt tin đồn thất thiệt.

Yogesh Kalkonde, bác sĩ cộng đồng ở Gadchiroli, một khu vực sống theo hình thức bộ lạc ở phía tây Ấn Độ, nói rằng phần lớn người dân ở đây tin rằng vaccine nguy hiểm hơn virus. Một số người trong vùng còn lan truyền rằng tiêm vaccine có thể gây vô sinh.

"Chúng tôi phải tới gõ cửa từng nhà thuyết phục và tuyên truyền dựa vào những người đã tiêm chủng. Nhưng quá trình này diễn ra rất chậm chạp", ông nói.

Vibha Singh, một y tá do chính phủ chỉ định, đã tới từng nhà ở các ngôi làng của bang Uttar Pradesh để tuyên truyền về việc tiêm chủng. Cô cho biết nhiều người đã dọa đánh và ném gạch đá nếu cô không chịu rời đi.

Vinod K. Paul, người đứng đầu nhóm ứng phó Covid-19 Ấn Độ, khẳng định tầm quan trọng của việc giải quyết những tin đồn và nhận thức sai lệch của người nhân. Ông cho rằng đây không chỉ là trách nhiệm của chính phủ mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội.

Chính quyền nhiều bang đã phát động các chiến dịch nâng cao nhận thức thông qua áp phích hay thông báo trên đài phát thanh. Chính quyền ở một số địa phương còn đưa đón người dân tới điểm tiêm chủng, gõ cửa từng nhà khảo sát và tổ chức vận động tiêm chủng tại chỗ.

Thủ tướng Narendra Modi và nhiều lãnh đạo khác thường xuyên kêu gọi mọi người không nên ngần ngại trước vaccine. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng những hành động này chưa đủ sức nặng.

"Chúng ta cần giải thích rõ ràng cho người dân, lý tưởng nhất là thông qua các mạng lưới địa phương được tin cậy", K. Srinath Reddy, chủ tịch Quỹ Y Tế Cộng đồng Ấn Độ, nói.

Trước nổ lực của chính quyền và các chuyên gia, nhiều người vẫn cố chấp và từ chối vaccine miễn phí.