Ngành công nghiệp massage Thái Lan điêu đứng vì Covid-19

Bước vào một tiệm massage ở Bangkok, Thái Lan, khách hàng vẫn được chào đón bằng kiểu chào chắp tay quen thuộc từ các nhân viên. Nhưng mọi thứ trở nên kém hấp dẫn hơn với mùi thuốc khử trùng và găng tay cao su.

Theo Bloomberg, dịch vụ massage truyền thống của Thái Lan buộc phải thay đổi trong thời dịch Covid-19. Mọi người hạn chế tiếp xúc với nhau, khuôn mặt của các nhân viên mát-xa bị giấu sau chiếc khẩu trang.

"Nó khác với tất cả cuộc khủng hoảng chúng ta từng chứng kiến", Bloomberg dẫn lời ông Wiboon Utsahajit, Chủ tịch Siam Wellness Group, công ty sở hữu khoảng 70 tiệm massage và spa trên khắp Thái Lan, mô tả.

Từng hái ra tiền

"Chúng tôi phải thay đổi cách vận hành, lắp đặt thiết bị khử trùng bằng tia cực tím trong mỗi phòng, bổ sung các dụng cụ y tế và vệ sinh. Chi phí cao hơn nhưng lượng khách hàng giảm rất nhiều", ông Wiboon than thở.

Theo báo cáo của Viện Sức khỏe Toàn cầu, ngành công nghiệp du lịch chăm sóc sức khỏe Thái Lan đạt doanh thu khoảng 12 tỷ USD trong năm 2017, nhiều hơn Indonesia và Malaysia cộng lại. Khoảng 530.000 người lao động Thái làm việc trong lĩnh vực này, tương đương 1,4% lực lượng lao động của đất nước và chiếm 2,6% GDP hàng năm.

Massage, spa trị liệu và các liệu pháp y tế là những dịch vụ không thể thiếu trong ngành du lịch chăm sóc sức khỏe ở Thái Lan. Chỉ riêng 2.800 spa sang trọng tại Thái Lan đã chiếm đến 1,3 tỷ USD. Theo Bộ Y tế công Thái Lan, có khoảng 10.000 tiệm massage trên khắp cả nước.

"Massage là dịch vụ cần nhiều lao động. Các kỹ năng dành cho nhân viên massage cũng khó áp dụng cho công việc khác", chuyên gia Somprawin Manprasert tại Bank of Ayudhya bình luận. "Cạnh tranh hiện tại khá cao vì có rất nhiều tiệm massage trên khắp cả nước. Vì vậy không ít tiệm gặp khó để duy trì", chuyên gia này nói thêm.

Chính phủ Thái Lan đã đẩy mạnh ngành công nghiệp này trong cuộc khủng hoảng tài chính châu Á vào cuối những năm 1990. Nước này mở rộng đào tạo nghề để dạy kỹ năng cho những người thất nghiệp, bất kể trình độ học vấn. Tiệm đầu tiên của Siam Wellness ra đời từ cú hích này vào năm 1998.

10 năm sau, ngành công nghiệp này tiếp tục nắm giữ vai trò quan trọng trong cuộc Đại suy thoái. Thái Lan đẩy mạnh các chiến dịch nhằm thúc đẩy dịch vụ spa, du lịch chăm sóc sức khỏe trở thành ngành công nghiệp xuất khẩu quốc gia.

Nhờ sự thúc đẩy đó, Siam Wellness trở thành công ty niêm yết với doanh thu 44 triệu USD hồi năm ngoái. Trong đó, khách hàng Trung Quốc chiếm khoảng 55% lượng khách hàng. Ông Wiboon cho biết đang lên kế hoạch mở thêm cửa hàng ở Trung Quốc vì khách du lịch đến Thái Lan giảm.

Chi phí tăng, khách hàng sụt giảm

Tháng trước, các cửa hàng massage ở Thái Lan được phép mở cửa trở lại, nhưng phải tuân thủ nghiêm ngặt mọi quy định về vệ sinh và giãn cách xã hội. Tuy nhiên, nhiều khách hàng địa phương vẫn cảnh giác, trong khi Thái Lan chỉ mới mở cửa biên giới từ ngày 1/7.

"Hầu hết nhân viên massage của chúng tôi về quê sau khi tiệm bị yêu cầu đóng cửa. Giờ, tất cả nhân viên được chào đón trở lại nhưng khách hàng ít đi. Nhiều người quyết định ở lại quê làm việc hoặc tìm việc khác", Bloomberg dẫn lời ông Natthawipa Sangkakit, quản lý Phikul Massage and Spa, cho biết.

Tình hình có thể trở nên tệ hại hơn khi Thái Lan lên kế hoạch loại bỏ du lịch đại chúng và tập trung thu hút khách du lịch giàu có hậu đại dịch. Bloomberg nhận định việc đó sẽ không giúp giảm tình trạng mất việc làm trong ngành công nghiệp massage.

"Các lệnh hạn chế du lịch sẽ giới hạn số lượng khách nước ngoài, trong khi thị trường nội địa bị kìm kẹp bởi thu nhập giảm và khách hàng chi tiêu thận trọng hơn", ông Somprawin nhận xét.

Phần lớn tiệm massage ở Thái Lan là các tiệm nhỏ bên đường, phí dao động từ 3 đến 10 USD/giờ, đa số là khách hàng địa phương. Doanh thu thường được phân chia cho chủ cửa hàng và nhân viên massage. Nhân viên còn phải trả tiền cho dầu và thiết bị, giờ thêm cả khẩu trang.

Hơn 140.000 nhân viên massage đã nộp đơn xin trợ cấp thấp nghiệp, theo dữ liệu của chính phủ Thái Lan. Họ đều là những lao động phi chính thức. Con số này không tính đến các nhân viên nước ngoài và nhân viên làm công ăn lương tại spa trong khách sạn và khu nghỉ dưỡng.

Các tiệm massage đã được "bật đèn xanh" để mở cửa trở lại với điều kiện giữ khoảng cách 1,5 m giữa các khách hàng và sử dụng phòng riêng cho một số dịch vụ. Tuy nhiên, nhiều cửa hàng vẫn đóng cửa vì những trở ngại về sức khỏe và du lịch.

Mặc dù một số du khách nước ngoài sẽ trở lại theo thỏa thuận giữa Thái Lan và một số quốc gia, vùng lãnh thổ khác, nhưng những du khách này vẫn có khả năng cảnh giác với dịch vụ truyền thống của Thái Lan.

"Massage được cho là tốt cho sức khỏe. Nhưng giờ ngay cả dịch vụ này, chúng ta cũng phải cẩn thận", bà Gao Ze Hui, một chuyên gia về nhân sự tại Bắc Kinh, thừa nhận.