Chuyện của Sao và Thỏ: Khi đèn Trung Thu cũng mang nhiều tâm sự

Tôi chợt tỉnh giấc vì âm thanh lục đục bên dưới. Hóa ra là cậu chủ đang phụ giúp mẹ vệ sinh nhà cửa, sẵn tiện phủi bụi mớ đồ đạc được xếp gọn trên nóc tủ, trong đó có cả tôi. Cậu nhẹ nhàng nhấc tôi lên, cọ cây chổi lông gà như đang cù khắp người tôi, hết bên này đến bên kia không sót chỗ nào. Vừa làm, cậu vừa mỉm cười ngân nga: "Tùng dinh dinh tùng tùng tùng dinh dinh - Đây ánh sao vui chiếu xa non ngàn...". Đây là bài hát "Chiếc đèn ông sao" quen thuộc và tôi cũng chính là chiếc đèn ông sao -  mà cậu chủ gọi là Sao - yên vị trên nóc tủ chờ ngày được đắm mình trong ánh rằm Trung Thu. À, để tôi giới thiệu một chút về mình...

Vì thế, cậu ấy vô cùng quý tôi. Trung Thu năm sau đó, cậu chủ vẫn nhất quyết mang tôi đi đón trăng với vẻ tự hào và mê say, dù các bạn nhỏ khác đều giữ trong tay là những chiếc lồng đèn khác tôi, phát ra âm thanh và còn biết tự tỏa sáng. Tôi đang đắm chìm trong dòng ký ức thì giọng cậu chủ mang tôi về với thực tại:

"Mẹ ơi, còn bao lâu nữa thì đến Tết Trung Thu ạ? Con muốn được mang Sao đi chơi cùng các bạn!".

Mẹ cậu nhẹ nhàng đáp: "Để mẹ xem nào. Chà, cũng còn khoảng 2 tháng nữa... Nhưng mà, năm nay để mẹ mua cho con một chiếc lồng đèn nhựa mới nhé."

Cậu chủ dừng tay, thắc mắc: "Nhưng con có Sao rồi mà mẹ?"

"Cái lồng đèn giấy ấy cũ rồi con ạ. Vả lại năm ngoái có nhiều vụ vì lồng đèn giấy mà bị bỏng, rồi cháy nhà... mẹ thấy nguy hiểm quá." Nhận ra vẻ tần ngần trên gương mặt cậu chủ, mẹ lại tiếp lời - "Lồng đèn nhựa bây giờ có nhiều mẫu đẹp mắt lắm, có nhạc, có đèn nhấp nháy thích hơn nhiều."

"Nhưng..." cậu chủ ngập ngừng, rồi lại thôi. Cậu im lặng và cứ lau cái cán cầm của tôi, đoạn cậu để tôi lại nơi góc tủ bằng một vẻ mặt đầy tiếc nuối.

Cậu chủ là một đứa trẻ ngoan, tôi không lạ khi cậu không bảo vệ tôi bằng cách chống đối lời mẹ. Lòng buồn da diết, tôi chỉ biết tự an ủi mình bằng cách nhớ về mùa Trung Thu cũ, khi tôi vẫn còn được nâng niu bởi cậu chủ và được ngưỡng mộ bởi đám trẻ trong khu phố này.

Năm ngoái, tôi được cậu chủ đi khoe khắp xóm, và cậu đã hãnh diện bảo rằng tôi là chiếc đèn lồng "độc nhất", có lớp áo đỏ rực rỡ hơn hết thảy. Các bạn nhỏ trong xóm thời đó hầu hết đều được bố mẹ sắm cho những chiếc lồng đèn bằng nhựa, nhưng đứa nào đứa nấy cũng trầm trồ trước tôi. Tôi nghe các bạn bảo với nhau rằng, bố mẹ chúng vì bận rộn nên mỗi mùa Trung Thu đến thì chỉ được chở ra phố và chọn mua một chiếc đèn lồng - thế là xong.

Bởi vậy, câu chuyện về mùa Trung Thu ở quê ông bà của cậu chủ khiến chúng hứng thú vô cùng. Đám trẻ khi ấy mắt tròn xoe, nghe cậu chủ hào hứng kể rằng cậu được ông dắt đi vót tre, mua giấy và cặm cụi cả buổi trời để dựng xong khuôn cho tôi; được tận mắt nhìn bà làm bánh trung thu, được phụ bà phết dầu vào khuôn bánh; được háo hức chờ những chiếc bánh trung thu nhỏ bằng nắm tay mà thơm lựng ra lò; được hồi hộp thắp đèn cho tôi...

Quả vậy, hôm ấy vui lắm. Cả gia đình cậu chủ quây quần trên cái sạp lớn ngoài vườn nhà ông bà, cùng nhau thưởng trà, tấm tắc khen món chè trôi nước do bà và mẹ làm. Mặt trăng nhẹ nhàng tỉnh giấc, to và sáng khắp một vùng. Trong vườn, hương nhài len lỏi, quyện vào hương trà, bánh tạo nên thứ phong vị tôi không thể nào quên được. Đó có lẽ là lần đầu tiên tôi được tắm mình trong bể trăng vừa thơm, vừa sáng trong nhường ấy.

Bọn trẻ nghe xong bèn xuýt xoa, nửa ngưỡng mộ và nửa tiếc nuối. Các bạn bảo rằng chưa khi nào được thấy bể trăng mênh mông, và cũng chẳng được cùng người thân làm lồng đèn giấy như cậu chủ tôi.

"Vậy, nếu không về quê thì các bạn đón Trung Thu ở đây thế nào? Năm ngoái, mình cũng ra ngoài hiên ngắm trăng với bố mẹ; cũng ăn bánh, uống trà như khi ở cùng ông bà ấy. Chỉ là không có vườn, không có tiếng dế hát..." -  cậu chủ vừa ngắm trăng, vừa mơ màng hỏi.

"À, năm ngoái ấy nhỉ? Mẹ bảo mình mang lồng đèn tự chơi, vì mẹ bận trông hàng còn bố mình thì đi làm chưa về. Anh mình ấy à, anh ấy xem điện thoại mãi thôi." - một bạn tần ngần đáp.

Tôi nghe mà lấy làm tiếc cho các bạn. Bởi những cảm giác mà tôi may mắn được trải qua cùng gia đình cậu chủ vào ngày Trung Thu năm nào quả là một trong những kí ức đẹp nhất cuộc đời ngắn ngủi của tôi. Rồi tôi cứ bồi hồi và buồn bã trong những kí ức ngày nào, thầm ước sao ngày mai lại là ngày tôi chào đời và mùa Trung Thu ấy sẽ lấp lánh mãi.

"Bạn ơi, Thỏ chào bạn. Tên của bạn là gì vậy?"

Một chất giọng cao vút khiến tôi giật mình. Thì ra, đó là từ một chiếc lồng đèn nhựa xinh đẹp, mang hình dáng của một chú thỏ.

Tôi thở dài, hờ hững đáp:

"Chào. Mình là Sao." 

Rồi tôi quay mặt vào góc tường, thầm thì tự nhủ với chính mình - thế là hết! 

Thỏ mạnh dạn lay vai tôi, hỏi:

"Sao có chuyện gì không vui à? Chẳng phải ngày mai là ngày của bọn mình rồi ư, Trung Thu ấy?"

"Chỉ có Thỏ mới vui thôi. Mẹ cậu chủ tôi không cho cậu ấy đón trăng cùng tôi nữa rồi..." - tôi đáp.

Đoạn, tôi ngắm nhìn Thỏ một lượt rồi tiếp lời:

"Thỏ là loại mới nhất phải không, vừa chạy bằng pin lại có nhạc, có đèn nhấp nháy như mẹ nói nhỉ? Chả trách mẹ lại muốn mang Thỏ về cho cậu chủ. Cậu vừa đẹp đẽ lại biết hát, biết tự tỏa sáng thế kia, còn tôi lại cũ kĩ và biết đâu còn vô tình làm bỏng cậu chủ nữa." 

Đôi mắt Thỏ xoe tròn hơn, và cậu ấy như ngầm hiểu ra sự việc. Thỏ nhẹ nhàng hỏi:

"À, cậu chắc là Sao mà cậu chủ luôn miệng nhắc ở cửa hàng nhỉ? Trên đường về, tôi có nghe cậu chủ và mẹ nói về câu chuyện ngày Trung Thu xưa mà cậu chủ trải qua cùng Sao, liền cảm thấy thật ngưỡng mộ biết bao! Vì đây là lần đầu tiên tôi được đón trăng nên cũng không biết mình sẽ trải qua những gì, nhưng tôi đoán là sẽ không được thú vị như Sao rồi!"

Tôi thở dài:

"Đối với tôi, Trung Thu không thú vị như ngày xưa nữa cũng được, miễn là được ở cùng những người tôi yêu thương. Ngày mai Thỏ nhớ hát thật hay và rạng rỡ vào nhé, cho cậu chủ vui..."

Thấy tôi vẫn hoài buồn bã, Thỏ ôn tồn:

"Sao à, qua lời cậu chủ và người lớn, tôi thấy Sao và các bạn lồng đèn giấy khác có ý nghĩa to lớn hơn là bạn nghĩ trong lòng mọi người đấy."

Thỏ lại tiếp lời:

"Tôi nghe mẹ nói, những bạn lồng đèn giấy như Sao đã gắn bó với mọi người từ những ngày rất xưa, khi chưa có chúng tôi nhỉ? Lúc thấy cậu chủ có vẻ buồn vì không được chơi cùng Sao nữa, mẹ cũng bảo rằng vì sự an toàn của cậu chủ, của cả nhà nên mẹ mới mang Thỏ về, dù mẹ vẫn thích lồng đèn giấy hơn cả vì chúng là tuổi thơ của bà. Qua bao nhiêu chặng đường dài, hầu như tất cả những người vận chuyển tôi đến cửa hiệu cũng tâm sự với nhau rằng, ngày nay lồng đèn giấy không được chuộng như xưa nữa nhưng họ luôn nhớ cảm giác được thắp đèn, được cảm nhận hơi ấm tỏa lan sau lớp giấy bóng kính...".

Tôi lặng im nhìn Thỏ. Cậu ấy mông lung nói:

"Sao à, không phải tất cả lồng đèn như tôi đều an toàn hay hoàn hảo như cậu nghĩ. Trong những ngày ở xưởng, tôi được biết có một số bạn lồng đèn nhựa khác không may mắn thuộc loại tốt, nhưng vẫn được những tay buôn hám lợi mang ra thị trường. Cậu xem, chúng ta đều có những ưu - khuyết nhất định. Quan trọng là Sao, hay bất kì bạn lồng đèn giấy khác đã hoàn thành sứ mệnh của mình - trở thành phần kí ức Trung Thu đẹp đẽ của một ai đấy." 

Ngoài ô cửa sổ, trăng đã lên. Ánh vàng hấp háy như đôi mắt trăng đang âu yếm nhìn chúng tôi. Thỏ tiến tới gần hơn, nhẹ đặt tay lên vai tôi và bảo:

"Qua những gì tôi được nghe, Sao hãy yên tâm rằng dù một ngày Trung Thu không còn là niềm vui tuổi nhỏ với cậu chủ nữa, Sao vẫn giữ một ý nghĩa nhất định trong lòng cậu ấy. Sự tiến lên không ngừng của thời đại làm một vài điều phải lùi bước, nhưng đâu có nghĩa chúng sẽ bị lãng quên, nhỉ?"

Đến đây, tôi nhận ra đã đến lúc mình nên vui vẻ lùi lại, như lời Thỏ. Quả thật, xã hội đã và đang hiện đại hoá nhưng tôi tin rằng những ý niệm về mùa Trung Thu xưa cũ như tôi vẫn sẽ tồn tại trong tiềm thức của bao thế hệ người Việt. Mọi thứ đều phải thay đổi theo thời gian thôi. Những mùa Trung Thu sau tôi sẽ về đâu - với tôi đã không còn quan trọng đến thế, khi ít nhất tôi hiểu rằng những chiếc lồng đèn giấy chúng tôi đã từng có ý nghĩa như thế nào trong việc thắp sáng những kỉ niệm về một mùa trăng tuổi thơ.

Ánh trăng lung linh, làm mờ đi khoảng cách giữa hai chiếc bóng nhỏ của chúng tôi...